Samenwerking  bedrijven en onderwijs in Limburg zit in de lift 

  • Bedrijven willen minstens 3 maanden stage in élke opleiding
  • Limburgse bedrijven spreken zich duidelijk uit over waar het (nog) beter kan bij onderwijs… én bij zichzelf 

De samenwerking tussen Limburgse bedrijven en onderwijsinstellingen neemt gestaag toe. Dat blijkt uit een onderzoek dat UNIZO Limburg en VKW Limburg uitvoerden bij 480 Limburgse bedrijven. 67% van de bedrijven werkt op een of andere manier samen met scholen. Zes jaar geleden was dit nog maar 59%. 35% zag de samenwerking de voorbij 3 jaar toenemen, tegenover een daling bij slechts 7% van de bedrijven. Bovendien wordt op meer manieren samengewerkt met het onderwijs. Deed in 2011 slechts 29% dat op 4 of meer wijzen, dan is dit vandaag opgelopen tot meer dan 45%.  

Met wie, op welke manier en waarom wordt er samengewerkt? VKW Limburg en UNIZO Limburg zetten de belangrijkste conclusies, evoluties en bevindingen hieronder op een rijtje. Daarbij vroegen ze de Limburgse bedrijven ook hoe en waar het nog beter kan. Die zien belangrijke verbeteringen mogelijk bij het onderwijs, maar vergeten vooral niet ook in eigen boezem te kijken.

Bart Lodewykx, gedelegeerd bestuurder van UNIZO Limburg: “Een belangrijke conclusie van dit onderzoek is ook dat het bedrijfsleven en het onderwijs niet – of toch niet meer – gezien mogen worden als twee verschillende werelden. Er zijn heel veel opportuniteiten voor samenwerking, en het is dan ook verheugend om vast te stellen dat de samenwerking de voorbije jaren al toenam. Elke partij wint namelijk bij die samenwerking: de school en de leerling of student aan de ene kant die de ‘echte’ praktijk kunnen ontdekken, en de onderneming aan de andere kant die toegang krijgt tot kennis, jonge talenten en potentieel nieuwe werknemers. Een bijkomend element dat niet expliciet in dit onderzoek bevraagd is bovendien ook dat jongeren vanuit elk studieniveau hiermee hoe dan ook kunnen proeven van ondernemerschap. En dat er dankzij die contacten en ervaringen op jonge leeftijd vooral ook een basis gelegd wordt voor nieuwe ondernemers.”

Ruben Lemmens, gedelegeerd bestuurder van VKW Limburg: “We zijn blij dat de Limburgse bedrijven en het onderwijs elkaar steeds beter weten te vinden. Onze bedrijven zijn er desondanks van overtuigd dat er nog veel potentieel onbenut blijft om de samenwerking naar een nog niveau hoger te tillen. Ze kijken daarvoor niet alleen naar het onderwijs, maar schuiven ook voor zichzelf duidelijke verbeterpunten naar voren. Ik zou het willen samenvatten als ‘Kom uit uw kot!’. Zowel onze bedrijven als onze scholen moeten vooral één ding doen: nog veel actiever contact met elkaar zoeken. Zichzelf profileren, zélf het initiatief nemen, openstaan voor elkaar en nog veel meer direct onderling overleggen en afstemmen. De zoektocht naar goede werknemers is vandaag opnieuw dé grote uitdaging voor onze bedrijven. Een sterkere samenwerking met diverse scholen ligt alleen al om die reden voor de hand. Toch blijkt het maatschappelijk engagement van onze bedrijven een even grote drijfveer. VKW Limburg slaat al jaren actief een brug tussen onze bedrijven en de scholen met initiatieven zoals ‘Ondernemers voor de Klas’ of het belonen van de beste eindwerken in samenwerking met bedrijven. Het belangrijkste is dat scholen en bedrijven sterke individuele relaties met elkaar uitbouwen. Dat zullen we nog sterker stimuleren.” 

De VOORNAAMSTE BEVINDINGEN van het onderzoek op een rijtje:

2 op 3 Limburgse bedrijven werken samen met onderwijs (67%)
    - bij de productiebedrijven is dit zelfs 85%
    
Samenwerking tussen Limburgse bedrijven en onderwijs duidelijk in de lift:
- in 2011 werkte nog maar 59% van de bedrijven samen met het onderwijs
- voorbije 3 jaar nam de samenwerking toe bij 35% van de bedrijven (<> een daling bij 7%)
- vooral bedrijven die al veel samenwerkten met het onderwijs intensifiëren die samenwerking nog meer
- Limburgse bedrijven werken ook op méér manieren samen dan 6 jaar geleden: 45% werkt op  4 of meer vlakken samen, in 2011 was dit nog maar 29%.

1 op 5 bedrijven heeft echter nog nooit samengewerkt met onderwijs
- 1 op 10 deed dit wel in het verleden, maar heeft afgehaakt
- tijdsgebrek, het niet beschikbaar hebben van (stage)plaatsen en geen geloof in de meerwaarde ervan zijn de voornaamste redenen 
- ook een gebrek aan studierichtingen die aansluiten bij de noden van het bedrijf (16%) en minder goede ervaringen (14%) spelen een rol

TSO en hogescholen kampioenen qua samenwerking met bedrijven: 
- meer dan de helft van de Limburgse bedrijven werkt met hen samen
- telkens 1 op 3 werkt samen met het BSO (overgewicht aan bouw, detailhandel en kleinere bedrijven) en met een universiteit (diensten- en productiesector en grote bedrijven)
- 1 op 5 werkt samen met ASO en Syntra 

Stages samenwerkingsvorm bij uitstek, werkplekleren sterk in de lift
- 85% werkt samen in de vorm van stages
- verder wordt de top 5 gevormd door: medewerking aan eindwerken, geïntegreerde proeven, masterproeven of andere studieopdrachten (45%), bedrijfsbezoeken (35%), getuigenissen in de klas (25%) en vormen van werkplekleren (21%)
- werkplekleren stijgt daarmee opvallend sterk in vergelijking met 6 jaar geleden (toen 9%)

Stages door leerkrachten geraken niet van de grond
-  ondanks duidelijke interesse van bedrijven, werkt slechts 2% op die manier samen

Zoektocht naar stagiairs verloopt moeizamer…
- 1 op 3 bedrijven vindt niet zo vlot stagiairs t.o.v. 1 op 4 in 2011
- maar bedrijven gaan zelden zelf op zoek
- 95% van de bedrijven zegt dat stagiairs een streepje voor hebben bij aanwervingen
- slechts 5 % vindt zichzelf onvoldoende voorbereid om leerlingen te begeleiden (in 2011: 20%)

 … maar bedrijven zijn er meer tevreden over 
    - vooral tevreden over bereidheid om te willen bijleren (7/10) en motivatie (6,7)
- inhoudelijke kennis (6,2/10) en vooral praktische vaardigheden (5,7) daarentegen vergen bijschaafwerk
    - alle tevredenheidsscores liggen hoger dan zes jaar geleden

95% van de bedrijven wil minstens 3 maanden stage in élke opleiding
- slechts 60% vindt van stages vandaag voldoende lang (duurtijd kan grondig verschillen)

Vlottere invulling van vacatures (58%) en maatschappelijk engagement (57%) belangrijkste motivatie 
- maar ook het contact houden met jongere generaties (42%), het vinden van (uitzonderlijke) talenten (39%) en kennisuitwisseling/nieuwe inzichten (31%) vormen belangrijke drijfveren

Gebrek aan plaatsen, tijd en geschikte profielen belangrijkste obstakels in de samenwerking
- maar ook onoverzichtelijkheid inzake samenwerkingsmogelijkheden, het gebrek aan een dynamische school in de buurt en te veel administratieve verplichtingen worden genoemd als belemmering

Limburgse bedrijven tevreden over de samenwerking (82%) maar beseffen dat nog heel wat kansen onderbenut blijven… (94%)

Limburgse bedrijven duidelijk over waar het beter kan bij onderwijs… én bij zichzelf: 
    
Belangrijkste verbeterpunten BEDRIJVEN 
1.    Zelf meer initiatief nemen, openheid en zich etaleren 24%
2.    Stages verbeteren (diverse suggesties) 23%
3.    (Meer) projecten en stages aanbieden 16%
4.    Meer directe afstemming en overleg 15%
5.    Meer tijd voor vrij maken 5%

Verbeterpunten ONDERWIJS 
1.    Stages verbeteren (diverse suggesties)  21%
2.    Actiever contact zoeken met de bedrijven 17%
3.    Betere afstemming over vraag naar profielen en aangeboden opleidingen 15%
4.    Meer praktijkgericht werken 9%
5.    Duidelijkere info en communicatie 8%