"Weinig te merken van IKEA-norm voor Limburgse KMO's"

Bijna 1 jaar geleden opende de Zweedse meubelgigant IKEA haar deuren in Hasselt. Als ondernemersorganisatie heeft UNIZO Limburg zich nooit verzet tegen de komst van IKEA. “Het is een sterk merk en het zorgt voor tewerkstelling en dat is goed voor Limburg”, zegt Bart Lodewyckx, gedelegeerd bestuurder van UNIZO Limburg.

“De komst van de Zweden was voor ons wel de gelegenheid om te pleiten dat de snelheid en soepelheid waarmee dit project werd gerealiseerd voortaan ook de norm zou worden voor onze Limburgse KMO’s. Dit voorstel doopten we de IKEA-norm. Helaas merken we een jaar later weinig resultaat. Het traject dat Limburgse KMO’s afleggen voor uitbreidingsinvesteringen of nieuwe vestigingen loopt niet sneller of soepeler. Integendeel”, aldus Lodewyckx.  

Te vaak wordt er nog altijd met twee maten en twee gewichten gewerkt. Limburgse KMO’s worden nog altijd geconfronteerd met ellenlange procedures die een dynamisch ondernemerschap verhinderen. Bart Lodewyckx: “In onze belangenbehartigende opdracht slagen wij er vaak in door onze tussenkomsten vastgelopen dossiers te deblokkeren en te versnellen. Maar helaas moeten we vaststellen dat vele ondernemers eerst tegen een muur aanlopen en dan pas bij ons komen aankloppen. Hierdoor gaat kostbare tijd verloren. Vandaar onze oproep om via de IKEA-norm te zorgen voor meer snelheid, ondernemersvriendelijkheid en rechtszekerheid voor álle ondernemers. Ze creëren op eigen houtje misschien niet allemaal 350 jobs in een keer, maar allemaal samen staan ze garant voor een veelvoud van dat aantal. De startende ondernemers alleen al hebben de afgelopen 10 jaar in Limburg 75.000 arbeidsplaatsen gecreëerd. ”

De trein der traagheid
Zo lopen er momenteel meerdere dossiers van KMO's waar maanden, zoniet jaren verloren zijn gegaan en waarbij de groei van het bedrijf ernstig wordt belemmerd. Een greep uit de dossiers die we het afgelopen jaar hebben opgevolgd:
- Een bedrijf dat een gebouw aankocht raakt verzeild in een eindeloze discussie rond het aantal parkeerplaatsen dat moeten voorzien worden.  Het duurt meer dan 10 maanden om tot een bouwvergunning te komen.
- Een ondernemer die een nieuw project wil realiseren wordt van het kastje naar de muur gestuurd: hij zet zijn eerste stappen in de vergunningsprocedure in het voorjaar 2016 en is nu, bijna één jaar later nog geen stap verder wegens vertragingen in zijn dossier en afwimpelingen door ambtenaren en lokale beleidsverantwoordelijken.
- Een ondernemer die zijn pand wil verkopen en/of een andere bestemming wil geven stoot op tegengestelde adviezen van diverse overheden en blijft in het ongewisse over de mogelijkheden die hij nog heeft en de eventuele aanpassingen die hij moet doen.
- Een ondernemer wordt bij de heraanleg van zijn straat geconfronteerd met plannen voor een grote bushalte net ter hoogte van zijn inrit, met een impact op de veiligheid van aankomende en vertrekkende klanten en op de visibiliteit van de onderneming. Op de vraag voor een dialoog met de ondernemer om mogelijke alternatieven te bespreken wordt zelfs niet ingegaan.
- Een KMO-ondernemer contacteert al in oktober 2014 zijn gemeentebestuur om mee te denken over de aanleg van een parking voor zijn 30 personeelsleden en over een oplossing voor de minimale groenaanplanting op het perceel. Bij gebrek aan reacties werd eind 2015, een jaar later, toch een vergunningsaanvraag ingediend. Op basis van een voorwaardelijk mondeling positief advies werd in april 2016 zelfs al met de werken gestart. Het gemeentebestuur weigerde de vergunningsaanvraag echter alsnog, waardoor de parking zonder vergunning is aangelegd. De ondernemer ging in beroep bij de provincie, maar de Deputatie deed geen uitspraak. Terug naar het gemeentebestuur dus, waar na overleg met de schepen werd voorgesteld om hetzelfde (!) dossier terug in te dienen, wat in november 2016 dan ook gebeurde. 
- Diverse KMO’s in de incubatoren wachten nu reeds meer dan een jaar op een wijziging in de wetgeving rond de steunzone, waardoor zij belangrijke steun bij extra aanwervingen missen, want de investeringen die zij moeten doen om gelijke tred te houden met andere bedrijven kunnen niet wachten op de wijziging in de wetgeving.
- We moeten in de toekomst absoluut vermijden dat het verhaal van de N80 in Sint Truiden de norm wordt, eerder dan de gevraagde IKEA-norm: al meer dan 8 maanden ligt de wegverzakking er onhersteld bij. Automobilisten, buurtbewoners en ondernemers staan dagelijks in de file. Een kinesiste die langs de N80 haar praktijk uitbaat staat dagelijks ook meerdere keren in de file op weg naar haar klanten.  Haar inrit wordt geblokkeerd door de file waardoor klanten te laat op hun afspraak bij haar komen en haar werkorganisatie in het honderd loopt. Ten vroegste 1 jaar na de wegverzakking zal een herstelling een feit zijn.  Een situatie die we ons bij een wegverzakking aan de IKEA-afrit moeilijk kunnen voorstellen....

Op zoek naar oplossingen
Vaak wordt UNIZO Limburg pas geconfronteerd met dergelijke situaties wanneer de ondernemer geen uitweg meer ziet. Ondernemers, maar ook de betrokken overheidsdiensten, dragen een verantwoordelijkheid.  Ondernemers raden we aan om reeds voor de aanvang van een procedure met ons contact te nemen zodat we samen de juiste weg kunnen volgen en deadlines kunnen opvolgen.  Bij de diverse overheidsdiensten is nog meer dan in het verleden nood aan een vaste contactambtenaar die de ondernemer in de ganse procedure begeleidt. Ook roepen we de ambtenaren en beleidsverantwoordelijken op om minder te focussen op de maximale termijnen die beschikbaar zijn om adviezen te geven. Als sneller een advies kan afgeleverd worden, dan moet men zeker niet langer wachten.

Als mogelijk bijkomende oplossing zien we ook nog het optimaal gebruik van de mogelijkheden tot vooroverleg tussen alle betrokken actoren, in eerste instantie tussen de bevoegde administraties en de ondernemer. We pleiten voor een optimaal gebruik in de procedures van de huidige stedenbouwkundige vergunning en de toekomstige omgevingsvergunning, waar dit ook formeel mogelijk is.  Maar ook in andere procedures kan een informeel en vrijwillig vooroverleg vele problemen en vertragingen voorkomen.