UNIZO: Grote “hervorming” verlofsystemen maat voor niets

“Het aantal aanvragen voor verlofsystemen zoals tijdskrediet, landingsbanen of thematische verloven zit opnieuw aan het piekniveau van 2011. De genomen maatregelen om de verlofsystemen te hervormen, zijn een maat voor niets geweest”, concludeert UNIZO-topman Karel Van Eetvelt uit cijfers van de RVA.

Zo blijken 132.016 werknemers onder de 50 jaar van één of ander verlofsysteem gebruik te maken. In december 2012 waren er dit nog 119.121. Bij werknemers ouder dan 50 stijgt het aantal licht sinds december 2013. 143.035 werknemers boven de 50 maken van een verlofstelsel – vooral landingsbanen – gebruik.  UNIZO pleit voor een drastische hervorming van de verlofsystemen. Vorig jaar kostten alle RVA premies voor verlofsystemen 832 miljoen euro, een pak geld. Het schrappen of beperken van de uitkeringen voor  ongemotiveerd tijdskrediet en loopbaanonderbreking levert volgens UNIZO 123 miljoen euro op in 2015 dat jaarlijks verder stijgt tot 131 miljoen in 2018. “Wie ongemotiveerd tijdskrediet en loopbaanonderbreking wil opnemen, kan dat blijven doen, maar niet op kosten van de belastingbetaler”, zegt UNIZO. Voor de gemotiveerde verloven (zoals ouderschapsverlof of verlof voor de verzorging van een ziek kind) moet de uitkering blijven bestaan.
 
Bij de 50-plussers voerde de regering zwaardere hervormingen door dan voor de werknemers jonger dan 50. Zo trok de regering de leeftijd om in een landingsbaan te stappen principieel op van 50 naar 55 jaar. De loopbaanvereiste verhoogde naar 25 jaar in plaats van 20 jaar. Enkel voor zware beroepen en sectoren die daar expliciet afspraken rond maakten, bleef de instapleeftijd op 50 jaar maar de loopbaanvoorwaarde op 28 jaar.  Maar de impact van de verstrenging is volgens UNIZO zeer matig, zo blijkt uit de cijfers. Het systeem bereikte een piek in januari 2012 met 147.993 50-plussers in een landingsbaan. Na de “grote hervorming” is het aantal maar met 4.958  afgenomen, ofwel 3,33%.
 
Drastisch hervormen
Met een totale uitgave van 832 miljoen euro in 2013 aan RVA-premies zijn al deze verlofsystemen zeer duur. Een hervorming dringt zich op. UNIZO wil niet raken aan de uitkering voor de thematische verloven (ouderschapsverlof, palliatief verlof, verlof voor verzorging van een zwaar ziek familielid) noch het gemotiveerd verlof. De uitkeringen voor het niet-gemotiveerd verlof (de klassieke wereldreis) mogen daarentegen wel sneuvelen. Bovendien vraagt UNIZO om de motieven bij de aanvraag goed te controleren.  Zo blijkt uit de cijfers dat werknemers die niet langer aan de voorwaarden voldoen om op landingsbaan te gaan, verlof opnemen voor de verzorging van een zwaar ziek familielid, terwijl ze in de realiteit geen mantelzorger zijn. Wat de landingsbanen betreft, moeten de criteria verder worden verstrengd. Voorlopig is er geen bewijs dat dit soort verlofsystemen (van onbepaalde duur) tot langere loopbanen leiden. Integendeel. Er zijn eerder indicaties dat landingsbanen oudere werknemers sneller een stapje terug doen zetten. Bovendien staan de landingsbanen nu ook open voor we geen echt intensieve of lange loopbaan achter de rug heeft.