UNIZO over ACV-'vakbond' voor freelancers: "Schoenmaker, blijf bij uw leest. Dit zijn volbloed zelfstandigen"

"Schoenmaker, blijf bij uw leest." Dat is het niet mis te verstane antwoord van Danny Van Assche, gedelegeerd bestuurder van UNIZO op de oprichting van 'Freelancers United', een 'vakbond' voor freelancers door het ACV. "Ook UNIZO vindt trouwens dat het statuut van de freelancers beter moet, net zoals dat van álle zelfstandigen. Laat die belangenbehartiging dus maar aan ons over. Freelancers zijn immer volbloed zelfstandigen die wetens en willens voor hun statuut hebben gekozen. Dat wordt elk jaar opnieuw bevestigd in ons 'Freelancer Focus'-rapport, in samenwerking met Graydon. Daarin zegt amper 1 % een job als werknemer te ambiëren. 88 % zou onmiddellijk opnieuw voor het freelancersstatuut kiezen, met alle wat hij nu weet. 20 % hoopt zelfs binnen afzienbare tijd personeel in dienst te hebben. Geen enkele vakbond moet mij dus komen vertellen dat freelancers overwegend schijnzelfstandigen zouden zijn, die tegen wil en dank in een precair statuut worden geduwd. Objectieve Eurostatcijfers tonen overigens aan dat het probleem van schijnzelfstandigheid extreem beperkt is in ons land. Slechts 2 % van alle zelfstandigen bevindt zich in een positie waarbij ze voor 75 % van hun omzet afhankelijk zijn van slechts één of een heel beperkt aantal grote afnemers. Wie economisch afhankelijk is, is bovendien nog niet automatisch een schijnzelfstandige. Dus waar haalt het ACV het vandaan om alle zelfstandigen zonder personeel in die hoek te duwen. En vooral, waar bemoeit het zich mee?"

65% is tevreden tot zeer tevreden over inkomen
Over hun huidige inkomen zijn de meeste freelancers overigens best tevreden. Zo geeft 65% aan goed tot zeer goed te verdienen en zich geen zorgen te maken. (Vorig jaar was dat nog 56%). 25 % verdient net genoeg om rond te komen. (Vorig jaar was dat nog 30%). 11% geeft aan te weinig te verdienen en verwacht in de toekomst financiële problemen. (Vorig jaar was dat nog 14 %). Meteen wordt hiermee het cliché ontkracht van de ploeterende freelancer, die tegen wil en dank in het statuut belandde en elke maand moet vechten om te overleven. Al loopt het freelancersleven uiteraard niet altijd over rozen. Zo maakt menig freelancer zich wel eens zorgen over voldoende opdrachten voor de toekomst (49%), vloekt hij op tijd en stond over te hoge lasten (39%) en ligt hij wel eens wakker van de druk op de freelancerstarieven (31%). Ook de combinatie werk en privéleven (29%) en slechte betalers (25%) vormt stof voor bezorgdheid, evenals de toenemende concurrentie van onder meer bijklussers (17%).

UNIZO is dé 'vakbond' voor freelancers
De bewuste keuze om als zelfstandige te werken, verhindert de freelancers echter niet om zich zorgen te maken over hun sociaal statuut (56% van de ondervraagden geeft dit aan als voornaamste kopzorg). Net zoals álle zelfstandigen overigens. UNIZO ijvert daar dan ook volop voor om het sociaal statuut te verbeteren. Prioriteiten daarbij zijn een gelijkschakeling van de pensioenberekening voor zelfstandigen met die van de werknemers en het verbeteren van de bescherming tegen arbeidsongeschikgheid.

Daarnaast vecht UNIZO al jaren voor een betere bescherming van freelancers in B2B-relaties met grote, machtige opdrachtgevers,  net als voor alle andere zelfstandige ondernemers. "We zijn dan ook enthousiast over het wetsvoorstel dat kort voor de verkiezingen nog werd goedgekeurd in het parlement, waarbij een wettelijke basis wordt gelegd om misbruik van machtsverhoudingen tussen bedrijven aan te pakken",aldus UNIZO-topman Danny Van Assche.  Dat deze bescherming er nu effectief komt, ondanks vele tegenkantingen, is volgens UNIZO een belangrijke overwinning, met ver strekkende gevolgen. Door deze wettelijke basis kan voortaan worden opgetreden tegen diverse vormen van machtsmisbruik. Zo wordt een verbod op misbruik van een positie van economische afhankelijkheid ingeschreven in het mededingingsrecht. Daarnaast komt er een zwarte en grijze lijst van onrechtmatige clausules die niet langer mogen worden opgenomen in overeenkomsten. Tot slot wordt ook het algemene verbod van 'met de eerlijke marktpraktijken strijdige daden' uitgebreid met twee specifieke oneerlijke marktpraktijken: misleidende en agressieve. UNIZO rekent er nu op dat voldoende middelen worden vrijgemaakt voor de Belgische Mededingingsautoriteit opdat ze ten volle zou kunnen optreden wanneer de economisch afhankelijke positie van bepaalde ondernemers zou worden misbruikt door hun zakenrelaties. Ook een strengere regelgeving op vlak van betalingstermijnen en het aanscherpen van het betalingsbevel behoren tot de UNIZO-prioriteiten om het leven van freelancers comfortabeler te maken. "Bij UNIZO verdedigen we al jaren de belangen van freelancers, net als die van alle andere zelfstandigen. Dat een vakbond zich hier nu gaat mee bemoeien is onbegrijpelijk en contraproductief", besluit Danny Van Assche.

Info: Lees hier het integrale Freelancer Focus-rapport (oktober 2018) van UNIZO en Graydon.

Meer weten: Contacteer UNIZO-woordvoerder Filip Horemans
M 0478/22.37.51 - E filip.horemans@unizo.be