Als zelfstandige met een eenmanszaak, is er geen scheiding tussen je privé-inkomsten en je inkomsten als ondernemer. Je wordt op al deze inkomsten belast in de personenbelasting.
Hoe wordt de personenbelasting berekend?
Het berekenen van de personenbelasting gebeurt in meerdere stappen.
Het bepalen van het netto-belastbaar inkomen
Al je inkomsten worden in principe samengeteld. Er geldt echter een belangrijke uitzondering: de inkomsten die afzonderlijk worden belast aan een verlaagd tarief.
Je inkomsten worden opgedeeld in 4 categorieën:
- beroepsinkomsten
- onroerende inkomsten
- roerende inkomsten
- diverse inkomsten
De beroepsinkomsten omvatten de volgende soorten inkomsten: (i) de winsten van een zelfstandig bedrijf; (ii) baten van vrije beroepen en andere winstgevende bezigheden; (iii) inkomsten uit een vroeger uitgeoefende werkzaamheid als zelfstandige; (iv) bezoldigingen van loontrekkenden en van bedrijfsleiders in vennootschappen; (v) voordelen van alle aard: bedrijfswagen en eventueel andere privé te gebruiken voordelen die door de firma worden betaald; (vi) pensioenen, renten, …
In principe worden alle inkomsten per partner samengeteld. Als één van de partners (gehuwden of wettelijk samenwonenden) weinig of geen beroepsinkomsten heeft, wordt het huwelijksquotiënt toegepast. Dit betekent dat een gedeelte van de beroepsinkomsten van de partner met de hoogste inkomsten wordt overgeheveld naar de andere partner.
De (gezamenlijk) belastbare inkomsten worden verminderd met een aantal aftrekken, zoals:
- Beroepskosten
- Aftrekbare giften
- Betaalde onderhoudsuitkeringen
- Uitgaven voor kinderopvang
Dit resulteert in het netto-belastbaar inkomen.
Berekenen van de verschuldigde belasting
Op het netto-belastbaar inkomen, wordt de basisbelasting berekend via progressieve tarieven.
Op de basisbelasting worden verminderingen toegestaan, als ze van toepassing zijn op de situatie waarin de belastingplichtige zich bevindt. Bijvoorbeeld:
- Levensverzekeringspremies, pensioensparen
- Vermindering van de belasting op vervangingsinkomsten
- Dienstencheques
Tenslotte wordt de uiteindelijk te betalen belasting bekomen door:
- Toevoeging van eventuele belasting op afzonderlijk belaste inkomsten en de gemeentelijke opcentiemen
- Aftrek van de gedane voorafbetalingen, de ingehouden bedrijfsvoorheffing en eventueel belastingkrediet
Tot slot worden de gemeentelijke opcentiemen toegevoegd. Deze bedragen gemiddeld 7% in de Vlaamse gemeenten.
De belastingvrije som
De basisbelasting wordt ook verminderd met de belastingvrije som. Deze wordt afgetrokken van de minst belaste inkomstenschijf.
De basis belastingvrije som bedraagt 10.910 EUR (inkomstenjaar 2025) per belastingplichtige. Deze wordt verhoogd in functie van je persoonlijke situatie (zoals aantal kinderen ten laste).
Opgelet: de Regering besliste om de belastingvrije som jaarlijks te verhogen, zodat deze 15.300 EUR bedraagt in inkomstenjaar 2029. Het Parlement moet deze wijziging nog goedkeuren.
Progressieve tarieven
De basisbelasting wordt berekend via progressieve tarieven.
Er zijn 4 schijven met ieder hun eigen tarief: het laagste tarief bedraagt 25% en het hoogste 50%:
- Inkomensschijf 0-16.320 EUR: 25%
- Inkomensschijf 16.320-28.800 EUR: 40%
- Inkomensschijf 28.800-49.840 EUR: 45%
- Inkomen boven 49.840 EUR: 50%