Het klinkt misschien wat plat op het eerste zicht en het zou zomaar uit de mond van Amerikaans president Trump kunnen komen, maar op zich is er niets verkeerds aan wat chauvinisme. Integendeel zelfs, willen we onze eigen economische welvaart en het daarbij horende sociaal zekerheidssysteem in stand kunnen houden, dan moeten we in de eerste plaats onze eigen Vlaamse bedrijven alle kansen geven om te innoveren en zich verder te ontwikkelen. Zo kunnen zij op hun beurt een ecosysteem rond zich bouwen, leidend worden en goederen en diensten exporteren. Maar om die stappen te kunnen zetten, moeten ze natuurlijk eerst de kans krijgen om een local hero te worden! “The global only exists by the generosity of the local”, is een bekende uitspraak van conceptueel kunstenaar Koen Vanmechelen. Waarmee hij verwijst naar het feit dat duurzame groei en globale impact alleen maar mogelijk zijn dankzij lokale communities en ‘grassroots’ acties.  

Koop bewust lokaal. 

Enkele jaren geleden slaagde UNIZO erin om via een uitgekiende campagne het woord ‘winkelhieren’ te laten uitroepen tot het woord van het jaar. Winkelhieren = bewust lokaal kopen bij ondernemers van hier. De logica zelve zou je denken en toch zie je de lege dozen van Chinese, Duitse en Amerikaanse multinationals het straatbeeld vullen op dagen dat er een papier- en kartonophaling is. Mijn hart bloedt iedere keer opnieuw, omdat ik weet dat er daardoor weer heel wat lokale jobs verloren gingen. Onder het mom beterkoop en gemak rijden de witte bestelbusjes aan een rotvaart het land af om pakketjes te droppen en zetten ze zo een turbo op de leegstand in onze dorpskernen. Niet echt een ecologisch dan wel een economisch verantwoord model. Weet ook dat die internationale multinationals zelden investeren in ons maatschappelijk sociaal weefsel. Ik daag u uit om de eerste voetbalploeg of scoutsafdeling te vinden die hun shirts, bivak of respectievelijke wafelbak door hen gesteund weten via sponsoring. De lokale economie daarentegen, daar kan je wel terecht. Nochtans profiteren die onlinegiganten wel van onze koopkracht en onze infrastructuur. Als je dan op het nieuws deze week hoort dat er nog nooit zoveel klachten waren over diezelfde onlinegiganten en hun webwinkels, met name over de geleverde service, dan smaakt dat echt bitter. Want laat dat nu net zijn waar onze lokale bedrijven in excelleren.  

Innovatie omarmen en drempels wegnemen.  

Wat hierboven geldt voor de winkels kan je makkelijk doortrekken naar andere sectoren. Hoeveel knappe tech-bedrijven, start-ups en scale-ups kennen Gent en bij uitbreiding Oost-Vlaanderen ondertussen wel niet? De stad behaalt wereldwijd zelfs de 19de plaats in de categorie Density Leaders, die tech-ecosystemen beoordeelt op hun innovatiekracht per inwoner. En toch zijn die knappe ondernemingen lang niet altijd sant in eigen land. Overheidsopdrachten kunnen een krachtig instrument zijn waarmee een overheid haar economie kan sturen. Elk jaar wordt in ons land een enorm bedrag, goed voor tientallen miljarden euro, besteed aan de aankoop van werken, goederen en diensten met publieke middelen. En toch blijft deze markt voor onze eigen kmo’s problematisch. Complexe procedures, zware administratieve lasten en strenge selectiecriteria zorgen ervoor dat veel waardevolle lokale kennis en innovatie verloren gaan. Hierdoor krijgen kmo’s niet altijd eerlijke kansen, terwijl hun betrokkenheid juist essentieel is voor een sterke, duurzame en innovatieve economie. Wist je dat slechts 30% van de overheidsopdrachten door onze eigen lokale kmo’s wordt ingevuld. In onze buurlanden Duitsland, Nederland en Luxemburg is dat dubbel zo hoog.  

Dus bij deze een warme oproep aan zowel de overheid als aan de consument: koop bewust lokaal! Want wat de ondernemingen krijgen, geven ze in een veelvoud ook lokaal terug en daar winnen we uiteindelijk allemaal bij. 

Jos Vermeiren
Gedelegeerd Bestuurder UNIZO Oost-Vlaanderen