De rapporteringsdruk op KMO’s in de voedingssector is onhoudbaar geworden. Een nieuwe enquête van de bij UNIZO aangesloten sectororganisaties Fenavian, BFA, Brema en FVPHouse legt een harde realiteit bloot in de voedingssector: de rapporteringsverplichtingen rond duurzaamheid die retailers, grote voedingsbedrijven en financiële instellingen opleggen aan KMO’s is compleet ontspoord. “KMO’s willen hun energie steken wel in duurzaamheid, maar dat gaat niet wanneer hun geld en tijd moet gaan naar bakken papierwerk en stapels vragenlijsten. De druk is onhoudbaar en staat effectieve verduurzaming in de weg.”

“Maar liefst 75% van de bedrijven krijgt zulke rapporteringsverplichtingen opgelegd door retailers, maar ook door klanten (42%) en grote voedingsbedrijven ((42%).“Duurzaamheid is belangrijk, het is één van de grootste en belangrijkste drempels die ondernemers vandaag over moeten. Maar wat vandaag gebeurt, heeft niets met duurzaamheid te maken. Dit is administratieve overbelasting die hoge drempels nog serieus verhoogd. Deze zoveelste administratieve verplichting kost bovendien handen vol geld – geld dat naar zonnepanelen of naar LED verlichting zou moeten gaan. Daar moet verandering in komen.”

Tsunami aan vragenlijsten

Uit de enquête blijkt dat de druk rond duurzaamheidsrapportering ongezien groot is. KMO’s raken steeds dieper verstrikt in een web van deadlines, platforms en vragenlijsten. 96% van de bedrijven ervaart vooral de administratieve last, 75% ziet de werkdruk toenemen en de kosten voor software, abonnementen en consultancy lopen in sommige gevallen op tot tien­duizenden euro’s per jaar. Alsof dat nog niet volstaat, moeten 41% van de bedrijven intussen met drie tot vijf verschillende systemen werken, en 19% zelfs met meer dan zes.

“KMO’s krijgen strakke deadlines, telefoontjes, herinneringen en in een aantal gevallen zelfs dreigingen met delisting. Zo ga je niet om met leveranciers, zeker niet omdat Europese regels duidelijke grenzen aangeven. Toch verplichten sommige grote ondernemingen hun KMO-leveranciers om veel verder te gaan dan wat wettelijk voorzien is. Zonder vergoeding, maar met dure verplichtingen.”

De gevolgen laten zich raden: middelen die bedoeld zijn voor echte duurzaamheidsinspanningen vloeien weg naar rapportering, niet naar  effectieve vergroening.

“Dit is geen duurzame manier van werken. Het brengt het voortbestaan van veel KMO’s in het gedrang en verstoort hun normaal economisch gedrag. Bedrijven die hun tijd en centen willen inzetten voor echte vergroening, worden nu verplicht om die middelen en energie te verspillen aan rapporteringsvereisten die nauwelijks iets opleveren. Zo ondermijn je net de duurzame transitie die je zegt te willen versnellen.”

Europa trekt duidelijke lijn

Afgelopen week bereikte de Europese Commissie, de Raad en het Parlement een akkoord over Omnibus 1, een pakket dat de reikwijdte van de Europese duurzaamheidsrapportering (CSRD) aanzienlijk inperkt. De bedoeling is helder: KMO’s moeten niet overspoeld worden met disproportionele lasten.

Belangrijk daarbij is de introductie van vrijwillige rapporteringsstandaarden (VSME) voor KMO’s. Precies om te vermijden dat ze worden gedwongen tot dure, complexe of commerciële systemen. België nam eerder al een voortrekkersrol met de invoering van een ‘cap’ in de omzetting van de CSRD-richtlijn: KMO’s mogen niet verplicht worden rapportering aan te leveren die verder gaat dan wat de VSME voorziet. De EU veralgemeent nu deze Belgische aanpak naar de hele EU.

Toch blijkt op het terrein iets heel anders te spelen.

Sector vraagt één uniforme standaard

De enquêteresultaten zijn duidelijk:

-92% van de bedrijven vraagt expliciet één uniforme standaardvragenlijst.

-Slechts 8% voelt zich volledig zeker over wat er vandaag van hen verwacht wordt.

-72% vraagt extra ondersteuning of begeleiding.

 De sectorfederaties zetten in op opleiding en begeleiding van KMO’s bij de uitvoering van een haalbare VSME-compliant standaardrapportering die Europees ondersteund wordt (Food Drink Europe/ EFRAG). Helaas blijken grote afnemers waaronder retailers dit nog vaak naast zich neer te leggen.

“We moeten af van de wildgroei. KMO’s verdienen één werkbare standaard, geen bos aan commerciële systemen. Laat KMO’s investeren in duurzaamheid zelf, niet in rapportering. Dat is de enige manier om tot voelbare vooruitgang te komen.”

Wij vragen

UNIZO en de sectororganisaties vragen dringend:

-Dat afnemers één uniforme, EU-conforme standaard die de VSME respecteert, aanvaarden

-Einde aan disproportionele rapporteringsdruk en commerciële verplichtingen.

-Respect voor de wettelijke grenzen die België en Europa voorzien.

-Ruimte voor KMO’s om hun middelen opnieuw in duurzaamheid zelf te investeren.

Europa heeft nu een duidelijk signaal gegeven dat het anders moet, voor de leefbaarheid van de ondernemingen is het de hoogste tijd om dit om te zetten in de praktijk! Onze bedrijven zeggen massaal ja tegen duurzaamheid, maar neen tegen administratieve belasting.

BFA: https://bfa.be/

Fenavian: https://www.fenavian.be/

Brema: https://www.brema.be/

FVPHouse: https://fvphouse.be/nl/

Nuttig voor jou