Gemeentelijke geschenkbonnen verankeren 5 miljoen euro in Limburgse Economie
Limburg zet nadrukkelijk in op lokaal kopen. Maar liefst 34 van de 38 Limburgse gemeenten werkt vandaag met een eigen gemeentelijke geschenkbon. In 2025 werd voor bijna 5 miljoen euro aan bonnen verkocht, die besteed kunnen worden bij ruim 4.000 lokale handelaars en ondernemers. Dat blijkt uit een UNIZO-bevraging bij alle Limburgse gemeenten. In 8 op 10 gemeenten kan de bon online gekocht worden. Negen op de tien lokale besturen nemen bovendien de beheerskosten voor hun rekening, zodat deelnemen voor ondernemers gratis blijft. De bonnen vinden vooral hun weg naar horeca, voedings- en speciaalzaken en de modesector, en worden in zeven op de tien gemeenten ook door bedrijven aangekocht als personeelsgeschenk.
Daarmee zijn gemeentelijke cadeaubonnen uitgegroeid tot een concreet instrument om koopkracht lokaal te verankeren, het handelsweefsel te versterken en inwoners te stimuleren om bewust in eigen gemeente te winkelen.
Chiel Sterckx, manager UNIZO Retail: “Met gemeentelijke geschenkbonnen geven we niet alleen een cadeau, maar ook een duw in de rug aan lokale ondernemers. Elke bon is een uitnodiging om dichtbij huis te ontdekken, te kopen en te genieten. Zo houden we koopkracht zo veel mogelijk in de eigen gemeente en versterken we tegelijk de levendigheid van onze winkelstraten, dorpskernen en lokale horeca. De sterke cijfers tonen dat gemeentebesturen die lokale keuze ook echt mee willen ondersteunen.”
Een aanmoediging om te winkelhieren
Gemeentelijke geschenkbonnen zijn een laagdrempelig maar doeltreffend instrument om inwoners en bezoekers aan te moedigen om lokaal te kopen. Wie een gemeentelijke geschenkbon ontvangt, kan ermee terecht bij lokale winkels, horecazaken, dienstverleners en andere deelnemende ondernemers. Zo stimuleren de bonnen niet alleen aankopen dichtbij huis, maar brengen ze inwoners ook in contact met het lokale aanbod.
Chiel Sterckx: “In die zin passen gemeentelijke cadeaubonnen perfect binnen het principe van ‘winkelhieren’: consumenten worden bewust gemaakt om dicht bij huis te besteden, zodat de opbrengst zoveel mogelijk in de lokale economie circuleert. Lokale ondernemingen creëren werkgelegenheid, dragen bij aan het straatbeeld en de leefbaarheid van kernen en dorpscentra, en zijn vaak zelf betrokken bij het verenigingsleven en lokale initiatieven. Een geschenkbon maakt die lokale keuze bovendien concreet en eenvoudig: de gever geeft keuzevrijheid, terwijl de ontvanger wordt uitgenodigd om het lokale aanbod te ontdekken.”
Ook voor lokale besturen bieden zulke bonnen meerwaarde, als zichtbaar en positief ondersteuningsinstrument voor ondernemers. Door een brede en toegankelijke deelname van handelaars mogelijk te maken, kunnen gemeentelijke geschenkbonnen uiteenlopende sectoren bereiken: van winkels en horeca tot persoonlijke diensten, recreatie en lokale beleving. Zeker wanneer bonnen ook digitaal beschikbaar zijn en in meerdere kleine bedragen kunnen worden besteed, verlagen zij de drempel voor gebruik en vergroten zij hun bereik.
UNIZO-onderzoek: 5 miljoen euro voor de lokale economie
De cijfers tonen dat de gemeentelijke geschenkbon al lang geen klein of louter symbolisch initiatief meer is: negen op de tien gemeenten zetten in op een bon die lokale bestedingen stimuleert en de band tussen inwoners en het lokale ondernemersweefsel versterkt. Met bijna 5 miljoen euro aan verkochte bonnen in 2025 vertegenwoordigen de gemeentelijke geschenkbonnen bovendien een aanzienlijk lokaal bestedingspotentieel dat via de bonnen expliciet wordt gericht naar deelnemende ondernemers. Het gaat daarbij niet noodzakelijk uitsluitend om volledig nieuwe consumptie, maar de bonnen beïnvloeden wel waar die consumptie plaatsvindt: lokaal, bij aangesloten handelaars en ondernemers, en dus binnen de eigen gemeente of regio.
De voornaamste bevindingen uit het UNIZO-onderzoek op een rij:
- Gemeentelijke geschenkbonnen zijn in Limburg breed ingeburgerd: 34 van de 38 Limburgse gemeenten hebben een eigen bon.
- Bijna 4.000 lokale ondernemers aanvaarden gemeentelijke geschenkbonnen: 3.915 om precies te zijn.
- Bijna 5 miljoen euro aan lokale koopkracht: in 2025 werd in de 34 Limburgse gemeenten samen voor 4,82 miljoen euro aan gemeentelijke geschenkbonnen verkocht.
- De bonnen zijn geen nieuw initiatief: in 6 op 10 gemeenten met een geschenkbon bestaat het systeem al minstens zes jaar. Bij 1 op 4 is de bon zelfs al meer dan tien jaar ingeburgerd. Tegelijk zorgde de coronaperiode voor een nieuwe golf aan lokale bonnen: in 4 op 10 gemeenten bestaat de geschenkbon maximaal vijf jaar.
- De gemeentelijke bon wordt steeds vaker hybride aangeboden: 25 van de 34 gemeenten bieden de bon zowel digitaal als op papier aan. Slechts zeven gemeenten werken vandaag nog uitsluitend met een papieren bon, al heeft de helft daarvan plannen om te digitaliseren.
- Online aankoop is de norm: inwoners kunnen in 27 van de 34 gemeenten, of 8 op de 10, hun gemeentelijke geschenkbon online kopen. Daarnaast blijft ook een fysiek verkooppunt belangrijk, bijvoorbeeld het gemeentehuis of de toeristische dienst.
- De bon is doorgaans kosteloos voor lokale ondernemers: in 30 van de 34 gemeenten neemt het lokaal bestuur alle beheerskosten voor zijn rekening.
- In 9 op de 10 gemeenten staat het lokaal bestuur alleen in voor de organisatie en uitrol van de bon. In 3 gemeenten wordt samengewerkt met een ondernemersvereniging.
- De grootste verkoopvolumes vinden we in de grotere steden: Hasselt vertegenwoordigt een vierde van het totale bedrag aan verkochte geschenkbonnen in Limburg, gevolgd door Genk (13,1%), Sint-Truiden (8,7%), Bilzen-Hoeselt (7,9%) en Tongeren-Borgloon (4,7%). Ook in kleinere gemeenten is de geschenkbon een waardevol instrument om koopkracht zichtbaar en gericht bij lokale ondernemers te houden.
- Een jaar geldigheid is de standaard: in 27 gemeenten, of 80%, kunnen ontvangers de bon tot één jaar na uitgifte besteden. Drie gemeenten hanteren een langere geldigheidsduur van twee of drie jaar, terwijl drie gemeenten geen vervaldatum kennen.
- Horeca en voeding zijn de populairste bestedingssectoren: in telkens 3 op 4 gemeenten worden bonnen het vaakst besteed in horecazaken en bij voedings- en speciaalzaken. Mode, kleding en schoenen vervolledigen de top drie met een aandeel van 50%.
- Ook bedrijven zijn een belangrijke motor achter de lokale bon: in 7 op de 10 gemeenten kopen bedrijven de geschenkbonnen, onder meer als attentie voor personeel. Verenigingen, scholen en andere organisaties spelen daarnaast eveneens een rol.
- Lokale besturen gebruiken de bon zelf op uiteenlopende momenten: drie op de vier gemeenten zetten hem in als prijs bij wedstrijden en als geschenk bij huwelijken of huwelijksjubilea. Ongeveer de helft gebruikt de bon ook voor het eigen personeel, en vier op de tien gemeenten voor vrijwilligers of lokale evenementen.
- Meer promotie en een breder handelaarsnetwerk blijven belangrijke uitdagingen: een derde van de gemeenten noemt te beperkte promotie door ondernemers en te beperkte deelname van ondernemers als aandachtspunt. Ook de administratieve afhandeling is voor 1 op 4 gemeenten nog een uitdaging. Tegelijk zegt de helft van de gemeenten met een bon geen grote uitdagingen meer te ervaren, onder meer doordat kinderziektes zijn weggewerkt en digitalisering de opvolging vereenvoudigt.
In bijlage 1 vindt u alle grafieken en resultaten uit het onderzoek
In bijlage 2 reflecteert Chris Schalenborgh van Arabon (Whyzzle) op het onderzoek.
Tips en aanbevelingen
Gevraagd naar tips en aanbevelingen, tonen de antwoorden van de lokale besturen aan dat een succesvolle gemeentelijke geschenkbon niet alleen afhangt van het bestaan van een systeem, maar vooral van de manier waarop het wordt opgezet en gedragen. Gemeenten raden aan om de voorbereiding grondig aan te pakken, met duidelijke interne afspraken: betrokkenheid van de financiële dienst en waar nodig een interne werkgroep die de opstart, communicatie, verdeling en verdere opvolging coördineert. Even belangrijk is de actieve betrokkenheid van lokale handelaars: hen van bij de start samenbrengen, de werking helder toelichten en hen waar nodig persoonlijk begeleiden, verlaagt de drempel om deel te nemen en creëert meer lokaal draagvlak.
Daarnaast benadrukken de besturen het belang van een eenvoudig, betrouwbaar en gebruiksvriendelijk systeem: zowel voor de gemeente, de consument als de ondernemer. De verwerking en terugbetaling van bonnen voor handelaars moet zo vlot mogelijk verlopen, met voldoende tijd om bonnen in te dienen en bij voorkeur zonder commissie of andere financiële drempels. Heldere communicatie, infosessies, zichtbare herkenbaarheid van deelnemende zaken via bijvoorbeeld raamstickers of kassamateriaal, en gerichte promotie bij inwoners én werkgevers kunnen het bereik van de bon verder vergroten.
De centrale boodschap van de gemeenten is dan ook duidelijk: investeer in een laagdrempelig systeem, betrek ondernemers intensief en maak lokaal besteden zo eenvoudig mogelijk.
Sterckx besluit: “De cijfers uit ons onderzoek tonen dat gemeentelijke geschenkbonnen vandaag een stevig en volwassen instrument zijn: 9 op 10 Limburgse gemeenten zetten erop in, bijna 4.000 ondernemers aanvaarden ze en in 2025 werd voor bijna 5 miljoen euro aan bonnen verkocht. Nu komt het erop aan om dat succes verder uit te bouwen: nog meer ondernemers actief te betrekken, de bon zichtbaar te maken bij inwoners, bezoekers en werkgevers, en te blijven investeren in een eenvoudige, gebruiksvriendelijke werking. Zo kan de gemeentelijke geschenkbon nog meer koopkracht naar lokale ondernemers leiden.”
Meer info:
- Vicky Thoelen, PR & Communicatiemanager UNIZO Limburg, vicky.thoelen@unizo.be, 0476 87 73 11
- Chiel Sterckx, manager UNIZO Retail, chiel.sterckx@unizo.be, 0472 41 45 67
- Getuigenis - Geschenkbon Oudsbergen:
- Barbra Dreesen, voorzitter UNIZO Oudsbergen, barbra.dreesen@publilemon.be, 0498 15 27 56
- https://www.koopinoudsbergen.be/
Beschikt uw stad of gemeente over een lokale geschenk- of cadeaubon die besteed kan worden bij lokale ondernemers?
- 34 Limburgse gemeenten met een eigen bon / 4 gemeenten zonder bon.
Onder welke naam wordt deze bon aangeboden?
Waar kunnen inwoners meer informatie vinden over deze bon?
Sinds wanneer bestaat deze geschenkbon?
- In 4 op de 10 Limburgse gemeenten is de gemeentelijke geschenkbon nog relatief ‘jong’: bij 10 gemeenten (30%) bestaat de bon 2 tot 5 jaar (ingevoerd tijdens of net na de coronaperiode) en bij 3 gemeenten (9%) zijn ze er pas in de afgelopen 2 jaar mee gestart.
- Bij 6 op de 10 gemeenten is het systeem dus al langer ingeburgerd: bij 11 gemeenten wordt er al tussen de 6 en 10 jaar met een gemeentelijke bon gewerkt (34%), bij 9 gemeenten bestaat de bon al meer dan 10 jaar (27%).
Werking van de geschenkbon
In welke vorm bestaat de bon?
- Bij 1 op de 5 gemeenten (concreet bij 7 gemeenten) bestaat de bon voorlopig nog enkel op papier. Bij de helft van deze gemeenten zijn er wel plannen om te digitaliseren in de toekomst.
- Bij de grootste groep van ruim 3 op 4 gemeenten (25 in absolute cijfers) is de gemeentelijke bon zowel digitaal als op papier te verkrijgen. Bij een aantal gemeenten heet de bon expliciet “digitale cadeaubon”, maar is hij toch op papier als digitaal beschikbaar.
- Bij slechts 2 gemeenten is er enkel een digitaal aanbod.
Wie staat in voor de organisatie en uitrol van de lokale geschenkbon?
- In 31 van de 34 gemeenten met een geschenkbon, oftewel 9 op de 10 gemeenten, staat het lokaal bestuur volledig alleen in voor de organisatie en uitrol van de bon. Binnen het lokaal bestuur is dit vaak wel een samenwerking vanuit verschillende diensten: dienst economie, dienst toerisme, dienst communicatie, …
- In 3 gemeenten is er voor de bon een samenwerking tussen het lokaal bestuur met een ondernemersorganisatie of middenstandsvereniging: in Alken (samenwerking met de middenstandsraad ORA), in Oudsbergen (met UNIZO Oudsbergen) en Sint-Truiden (vzw Tru d’Or).
Welke technische of commerciële partner ondersteunt de uitgifte en het beheer van de lokale geschenkbon?
- Gevraagd naar ondersteunende partners (softwareleverancier, platformbeheerder of andere externe dienstverlener) blijkt dat er verschillende partijen/systemen actief zijn in Limburg. De meest vernoemde bij 9 gemeenten is Cirklo van Fairville. Andere partijen (CCV, Kivalo, Whyzzle, Gift2Give) vinden we telkens terug bij 4 tot 5 gemeenten. In totaal 5 gemeenten doen het volledig in eigen beheer.
Waar kunnen inwoners de bon aankopen?
- Bij 8 op de 10 gemeenten kan de bon online aangekocht worden (27 gemeenten). Bij 6 op de 10 gemeenten kan dat ook in het gemeentehuis en bij iets meer dan de helft bij de toeristische dienst (53%, 18 gemeenten).
- Worden ook nog vermeld: andere gemeentelijke ontmoetingsplaatsen zoals een bibliotheek of het cultureel centrum (bij 1 op 5) en in mindere mate bij handelaars zelf (in 15% van de gemeenten). Een automaat vinden we nog nergens in Limburg.
Wat is de geldigheidsduur van de bon?
- Een geldigheidsduur van 1 jaar is op dit moment het meest gangbaar voor de gemeentelijke geschenkbonnen: in 27 gemeenten of 80% kan de bon tot 1 jaar na uitgiftedatum gebruikt worden. In 2 van deze gemeenten is een (beperkte) verlenging mogelijk, in 1 gemeente loopt het proces om de geldigheidsduur naar 2 jaar te brengen en in 1 gemeente wordt de duur bij de overstap naar een digitaal systeem herbekeken.
- In 3 gemeenten is de bon 2 jaar (Dilsen-Stokkem, Hechtel-Eksel) of 3 jaar (Peer) geldig. In nog eens 3 gemeenten is er momenteel geen vervaldatum: Bilzen-Hoeselt, Genk en Kinrooi. In Gingelom is er een geldigheidsduur van 6 maanden.
Zijn er kosten verbonden aan deelname voor lokale ondernemers?
- In 9 op de 10 gemeenten dragen de lokale besturen (in totaal 30 gemeenten) de volledige beheerskost van het systeem en zijn er geen kosten voor de deelnemende ondernemers.
- In 2 gemeenten wordt er een jaarlijkse lidmaatschaps- of beheerskost voor de ondernemers aangerekend: in Gingelom (geen details over de kosten gegeven door de gemeente) en Kinrooi (jaarlijks een bijdrage van €30 excl btw, wordt gebruikt voor de verpakkingskosten van de geschenkbon en de druk ervan).
- In 2 gemeenten is er een kost per transactie: in Lanaken bedraagt deze € 0,25 excl. btw per ontwaarding, in Sint-Truiden gaat het om 2% (met deze transactiekost financiert Tru d’Or de de maandelijkse kost van het systeem én de aankoop van de fysieke cheques).
- In Beringen was er in het oude systeem een instapkost van €50 en een commissie van 3% per transactie. Het nieuwe systeem sinds mei 2026 is volledig gratis voor de ondernemers.
Gebruik en cijfers
Voor welk totaalbedrag werden in 2025 geschenkbonnen aangekocht?
- Noot: de tabel hieronder bevat de cijfers zoals aangeleverd door de gemeenten zelf – dit is een combinatie van exacte bedragen en aantallen en ramingen.
- In 2025 werd voor een totaalbedrag van 4,82 miljoen euro – of bijna 5 miljoen euro – aan gemeentelijke geschenkbonnen verkocht.
- Toevoeging: De provinciale Visit Limburgcheque valt buiten de scope van dit onderzoek, maar volledigheidshalve geven we mee dat in 2025 voor 165.694 euro aan Visit Limburgcheques verkocht werden. Deze cheque is inwisselbaar bij 982 Limburgse ondernemers (700 logies, 238 locaties om te eten of drinken en 44 activiteiten/uitstappen).
Hoeveel lokale ondernemers nemen deel aan het systeem?
- In totaal 3.915 ondernemers – afgerond mogen we stellen dat ruim 4.000 ondernemers een gemeentelijke cadeaubon aanvaarden.
- Gekeken naar het bedrag van de verkochte bonnen, kennen Hasselt (26,1%), Genk (13,1%), Sint-Truiden (8,7%), Bilzen-Hoeselt (7,9%) en Tongeren-Borgloon (4,7%) de hoogste aandelen.
- Volgens aantal deelnemende handelaars is de top 3 hetzelfde: Hasselt (17,9%), Genk (13,6%) en Sint-Truiden (6,4%), gevolgd door Lommel en Maasmechelen (beiden 5,1%).
In welke sectoren worden de lokale geschenkbonnen het vaakst besteed?
- Gekeken naar de sectoren waarin de geschenkbonnen het vaakst worden besteed, steken horeca (77%) en voedings- en speciaalzaken (73%, bakkers, slagers, delicatessen en drankenzaken) er duidelijk bovenuit. Mode, kleding en schoenen staat met 53% ook nog stevig in de top 3.
- Volgen op enige afstand: huis, interieur en decoratie (33%), persoonlijke verzorging (kapper, schoonheidssalon, wellness (27%), bloemen en planten (eveneens 27%), vrije tijd, cultuur en sport (17%).
- 1 op 10 van onze respondenten had geen duidelijk zicht op de sectoren waarin de bonnen besteed worden.
Gebruik door de gemeente zelf
Bij welke gelegenheden geeft uw lokaal bestuur geschenkbonnen aan inwoners of andere doelgroepen?
- De lokale besturen maken zelf ook gebruik van de bonnen bij specifieke gelegenheden: 3 op de 4 gemeenten geven de bonnen als geschenk bij wedstrijden, een even grote groep geeft ze aan inwoners bij een huwelijk of huwelijksjubilea.
- 1 op 2 gemeenten geven ze als geschenk aan het eigen personeel, gebruiken ze bij lokale evenementen of ter vergoeding van vrijwilligerswerking (4 op 10). Volgen ook nog: als geschenk voor 100-jarigen (bij 1 op 3), bij geboorte (bij 3 op 10 gemeenten), voor nieuwe inwoners (bij 1 op 4) en aan jeugd- of sportinitiatieven (bij 1 op 5).
- Opvallend: geen enkele gemeente geeft een gemeentelijke geschenkbon aan nieuwe ondernemers in de gemeente.
Worden de geschenkbonnen ook gebruikt (aangekocht of verdeeld) door andere partners of organisaties dan het lokaal bestuur?
- Naast particulieren zijn bij 7 op 10 gemeenten ook bedrijven belangrijke afnemers van de bonnen (voor hun personeel). Ook het OCMW (bij 4 op 10, maar uiteraard ook onderdeel van het lokaal bestuur zelf), verenigingen (in 1 op 3 gemeenten) en scholen (1 op 10) vinden hun weg naar de geschenkbonnen.
Evaluatie en impact
Welke uitdagingen ervaart u vandaag bij het systeem?
- Gevraagd naar uitdagingen, antwoorden 18 van de 34 gemeenten met een geschenkbon oftewel 53% dat er geen grote uitdagingen (meer) zijn. Een aantal respondenten geven aan dat de nodige kinderziektes er na een inloopperiode uit zijn, of dat digitalisering heel wat eerdere problemen heeft opgelost.
- Spelen wel nog mee als kopzorg: te weinig promotie door ondernemers zelf (bij 1 op 3, oftewel bij 10 gemeenten), te beperkte deelname van ondernemers bij een even grote groep van 1 op 3 gemeenten, administratieve opvolging (bij 1 op 4) en te beperkte bekendheid bij consumenten (inwoners of bezoekers, bij 15%)
- Zijn voor 1 op 10 gemeenten een issue: technische problemen of moeilijke promotie door gemeentebestuur zelf. Deze uitdagingen spelen minder vaak: afhandeling door de ondernemer, (gepercipieerde) meerwaarde voor de consument, hoge kostprijs, fraude/misbruik.
Zijn er plannen om het systeem verder uit te breiden of aan te passen?
- 11 gemeenten maken melding van plannen om het systeem verder uit te breiden of aan te passen.
- Een bloemlezing van hun antwoorden:
- We zitten in een overgangsperiode tussen 2 systemen, waarbij we meer op het digitale aspect kunnen inspelen.
- De mogelijkheid tot digitalisering van de verrassingsbonnen wordt onderzocht. Aangezien het gebruik momenteel beperkt is, wegen de kosten voor een digitale toepassing voorlopig echter te zwaar door.
- Digitalisering zou veel moeten oplossen
- Het nieuwe geschenkbonnensysteem is pas een maand in voege. In de toekomst denken we eraan om de eindejaarsactie te koppelen aan het systeem, maar dit is zeker nog niet concreet.
- Het systeem zelf blijft ongewijzigd, maar we onderzoeken wel de praktische mogelijkheid om deze bonnen ook in de gemeentehuizen aan te bieden, evenals een herwerking van het ontwerp van de fysieke bonnen met het oog op een duurzamere en meer uniforme uitstraling.
- Verbetering van het systeem. Momenteel in fase van evaluatie: hoe maken we de workload van de dienst efficiënter, hoe zorgen we dat ondernemers alle vormen van bonnen aannemen,...
- We bekijken de mogelijkheden momenteel om ook digitale geschenkkaarten aan te bieden die mensen ook online kunnen kopen.
- We denken aan een systeem waar we een incentive bieden voor de consument. Meer promo maken ook.
- We werken momenteel aan een plan om de ondernemers terug te motiveren en willen daarna de bonnen zelf terug meer gaan promoten.
- We zouden meer naar de ondernemingen toe moeten gaan om het systeem te promoten, zeker de industriebedrijven moeten we nog meekrijgen.
- Wij zijn bezig met ons opnieuw te oriënteren op de markt om een nieuwe aanbesteding uit te schrijven. Het huidige systeem biedt heel veel mogelijkheden, maar is bijgevolg ook complex voor onszelf, voor klanten en voor handelaars. Na 5 jaar merken we nu dat de uitgebreide mogelijkheden weinig tot niet gebruikt worden. We maken daarom nu de oefening om balans te vinden tussen kosten, baten, sop en kolen.
Goede praktijken en feedback
Welke tips of aanbevelingen zou u geven aan andere steden en gemeenten die een lokale geschenkbon willen opstarten of verbeteren?
- Bespreek de opstart grondig met de Financiële Dienst.
- Bezint eer ge begint.
- Breng al je ondernemers samen bij de opstart om er samen vanaf het begin een mooi initiatief van te maken. Dat iedereen de werking kent maar ook om de ondernemers te tonen dat het geen grote extra belasting is voor hen.
- Doen, de geschenkbonnen zijn een versterking voor de lokale economie.
- Er hangt een kostprijs aan vast maar het is elke euro meer dan waard. Geen administratieve rompslomp meer!
- We werken met een zeer eenvoudig en gebruiksvriendelijk systeem. Het is vooral belangrijk om initieel een interne werkgroep op te richten die zich volledig kan richten op de oprichting, uitbreiding, uitwerking, ontwerp, verdeling en promotie.
- Het is ten eerste een leuk initiatief om als gemeente een attentie te geven bij speciale gebeurtenissen en om de lokale handelaars te ondersteunen. Het door ons gebruikte systeem is ook heel toegankelijk voor zowel opstellers van de bonnen, de gebruikers als de handelaars.
- Het software systeem is enorm gemakkelijk in gebruik.
- Infosessies organiseren of naar de ondernemingen toestappen om het toe te lichten.
- Investeer in een efficiënt systeem om de bonnen te verwerken. We hebben enkel papieren bonnen, waardoor de collega's alles moeten natellen en controleren vooraleer de uitbetaling volgt. Maak deelname voor de handelaars zo laagdrempelig mogelijk. We betalen de waarde van de bon integraal terug (voorheen werd een administratieve kost van 5% aangerekend), en we geven de handelaar voldoende tijd om de gebruikte bonnen terug in te leveren. Zo werd de termijn voor inlevering op vraag van de adviesraad lokale economie verlengd van 3 maanden naar 12 maanden.
- Maak het aannemen van de bonnen zo makkelijk mogelijk voor de ondernemer.
- Mooie manier om het lokaal shoppen extra te promoten, mensen komen terug naar de stad om hun bon op te kopen.
- Neem een goed systeem (IT-toepassing) wat makkelijk werkt.
- Neem voldoende tijd om het systeem te introduceren (opmaak reglement, goedkeuring GR, opleidingen voor handelaars en personeel, communicatie, ...). Betrek de handelaars zoveel mogelijk bij het proces (zij moeten er uiteindelijk mee werken). Bied het systeem gratis aan, dit heeft een positief effect op het aantal deelnemende handelaars. Voorzie stickers voor op het raam of aan de kassa om deelnemende handelszaken herkenbaar te maken.
- Ondernemers persoonlijk aanspreken en ter plaatse gaan helpen om op te starten.
- Praat met iedere nieuwe ondernemer en leg het systeem uit. Vergeet de bestaande ondernemers ook niet die nog niet hebben deelgenomen.
- Proberen een grote gedragenheid te creëren bij de ondernemers, vaak nog aarzeling om deel te nemen en het is gratis.
- Vraag géén procent bij inlevering van de geschenkbon door de ondernemer.
- Zeker doen - schept een verbondenheid met de lokale ondernemers.
- Zoek een goeie partner (software) waardoor verhandeling makkelijk is.
We bezorgden de resultaten van dit Limburgs onderzoek voor een reflectie aan het Limburgse Arabon (Whyzzle), dat met hun platform steden en gemeenten van cadeaubonnen voorziet.
Chris Schalenborgh, bestuurder van Arabon/Whyzzle:
- Van elke euro die vorig jaar via ons platform werd ingewisseld, ging drie kwart naar zelfstandige winkels, horecazaken en dienstverleners. Supermarkten en winkelketens namen samen een kwart voor hun rekening. “De bon gaat niet naar de grote keten, maar naar de bakker, de kledingzaak en de brasserie om de hoek”.
- Uit de gegevens van Arabon blijkt dat de bon het ritme van de winkelstraat volgt: vier op de tien inwisselingen gebeuren op vrijdag of zaterdag. “De helft van de bonnen wordt binnen de drie maanden gebruikt. Ontvangers wachten niet.”
- “Digitaal maakt de bon vooral praktischer: wie een bon van vijftig euro krijgt, hoeft die niet in één keer op te maken. En de handelaar hoeft geen papier meer bij te houden of in te dienen: één scan, en het bedrag is van hem.”
- De cijfers van Arabon tonen dat inwoners de mogelijkheid om online aan te kopen ook grijpen. In 2025 werd 42 procent van de bonnen op het platform online gekocht, tegenover 15 procent twee jaar eerder. Dit jaar zit dat aandeel al op 47 procent. “Online kúnnen kopen is één ding, het ook doen is iets anders. Één op de vier online bestellingen gebeurt in het weekend. Mensen kopen de bon wanneer het hen uitkomt, niet wanneer het gemeentehuis open is.”
- Over bedrijven die bonnen aankopen voor hun personeel: “Werkgevers hebben de gemeentebon ontdekt: één personeelsgeschenk wordt zo een injectie voor tientallen lokale zaken tegelijk.”
- Lokale besturen zijn zelf de grootste afnemers, blijkt uit de data van Arabon. Ruim een kwart van alle bonnen die in 2025 op het platform werden uitgegeven, kwam van het bestuur zelf: voor personeel, premies, prijzen of acties. Drie kwart van dat geld is intussen bij een lokale handelaar terechtgekomen. “Een gemeente die een eigen bon geeft in plaats van een cadeaubon van een keten, investeert rechtstreeks in haar eigen kern”.
- De gemeentelijke geschenkbon is zeker nog niet uitgegroeid. De uitgegeven waarde op het platform van Arabon steeg vorig jaar met een derde, en dit jaar ligt ze opnieuw ruim een derde hoger dan in dezelfde periode vorig jaar. “De gemeentebon is een volwassen instrument, maar we zien nog elk jaar een sprong.”