De maatregelen tegen de massale instroom van goedkope pakjes uit niet-Europese webshops werpen hun vruchten af. Sinds de invoering van de pakjestaks van 3 euro op 1 juli is het aantal aangiftes voor goedkope importzendingen spectaculair gedaald. Uit nieuwe cijfers van de Belgische Douane blijkt dat er in juli, augustus en september maar liefst 65 procent minder aangiftes waren dan in dezelfde periode vorig jaar. De maatregel bracht bovendien al 364 miljoen euro op. En daar blijft het niet bij. Vanaf 1 november komt boven op het bestaande douanerecht een nieuwe Europese handling fee van 2 euro per productcategorie. UNIZO, dat jarenlang heeft aangedrongen op maatregelen tegen de oneerlijke concurrentie van niet-Europese webshops, spreekt van een belangrijke overwinning voor Belgische handelaars.

“Iedereen kent het probleem intussen. Onze handelaars voeren al jaren een oneerlijke strijd tegen niet-Europese webshops en hun spotgoedkope, vaak gevaarlijke producten. Het is niet meer dan logisch dat die webshops aan dezelfde regels moeten voldoen en meebetalen voor de douanecontroles die hun miljoenen pakjes noodzakelijk maken. We hebben met UNIZO jarenlang gepleit voor maatregelen, zowel bij onze eigen regering als op Europees niveau. Het is een overwinning voor ons, maar vooral voor onze bedrijven en economie, dat de maatregelen duidelijk resultaat opleveren.”

“Vanaf zondag komt daar nog een nieuwe heffing van 2 euro per productcategorie bovenop. Wie een goedkoop pakje bestelt bij Temu, Shein of AliExpress, betaalt daardoor al snel 5 euro aan heffingen. Bij een bestelling met verschillende soorten producten kan dat bedrag gemakkelijk oplopen tot 15 euro of meer. Met die extra inkomsten kunnen ook de verwerking en controle van die miljoenen pakjes beter worden gefinancierd.”

-Bart Buysse, gedelegeerd bestuurder van UNIZO

Van 166 miljoen naar amper 29,5 miljoen aangiftes

De nieuwe cijfers van de Belgische Douane tonen hoe sterk de goedkope import sinds de invoering van het douanerecht van 3 euro is teruggevallen. In juni werden nog ruim 166 miljoen aangiftes voor zendingen met een lage waarde geregistreerd. In juli zakte dat aantal naar 55 miljoen, in augustus naar 39,5 miljoen en in september naar amper 29,5 miljoen. Dat is een daling van 82 procent op drie maanden tijd. Vergeleken met dezelfde periode vorig jaar bedraagt de daling 65 procent.

Ook de financiële impact is aanzienlijk. Tot en met 27 september inde de Douane al 364,4 miljoen euro aan douanerechten, gemiddeld ruim 28 miljoen euro per week. Daarvan vloeit 273,3 miljoen euro naar de Europese Unie en 91,1 miljoen euro naar België.

“Voor ons is het essentieel dat die inkomsten ook daadwerkelijk worden geïnvesteerd in extra douaniers, betere technologie en strengere controles. Want zolang buitenlandse webshops producten kunnen verkopen die hier niet eens in de winkelrekken mogen liggen, blijft de concurrentie oneerlijk. Wie op onze markt wil verkopen, moet zich aan onze regels houden. En de overheid moet er mede met dit geld voor zorgen dat die ook worden nageleefd.”

Vanaf zondag nog eens 2 euro extra

De Europese Unie voert op 1 november een bijkomende handling fee van 2 euro in voor producten die via niet-Europese webshops worden ingevoerd. Voor goedkope zendingen komt die boven op het bestaande douanerecht van 3 euro.

Hoeveel je extra betaalt, hangt af van wat je bestelt. De berekening gebeurt in twee stappen. Eerst betaal je 3 euro douanerecht per verschillende productcategorie in je pakje. Daarbovenop komt vanaf 1 november een nieuwe handling fee van 2 euro per productcategorie. Wie meerdere producten uit dezelfde categorie bestelt, betaalt beide heffingen dus maar één keer.

Drie voorbeelden ter illustratie:

Je bestelt één stuk speelgoed uit China. Dat valt onder één productcategorie, waardoor je 3 euro douanerecht betaalt. Daar komt 2 euro handling fee bij. Totaal: 5 euro aan heffingen.

Je bestelt twee identieke stukken speelgoed. Omdat beide stukken tot dezelfde productcategorie behoren, betaal je één keer 3 euro douanerecht en één keer 2 euro handling fee. Totaal: 5 euro aan heffingen.

Je bestelt twee identieke broeken, een boek en een stuk speelgoed. Je hebt drie verschillende productcategorieën, waarvoor je telkens 3 euro douanerecht en 2 euro handling fee betaalt. Dat maakt samen 9 euro douanerecht en 6 euro handling fee. Totaal: 15 euro aan heffingen.

Deze voorbeelden gaan uit van één zending met een waarde van maximaal 150 euro. De bedragen zijn exclusief btw en eventuele bijkomende inklaringskosten. De nieuwe handling fee geldt ook voor duurdere zendingen, waarop de normale douanerechten van toepassing zijn.

Goedkoop voor de consument, duur voor onze handelaars

Het belang van deze nieuwe heffing mag niet onderschat worden. Buitenlandse webshops konden jarenlang spotgoedkope producten op onze markt brengen zonder dezelfde kosten en controles als Belgische ondernemers. Bovendien genoten ze een vrijstelling van invoerrechten op kleine pakjes. De nieuwe heffingen bouwen dat concurrentievoordeel verder af en brengen een eerlijker speelveld voor onze handelaars dichterbij.

Ook de douanediensten hebben er baat bij. De massale instroom van goedkope pakjes maakt het bijzonder moeilijk om producten grondig te controleren en overtredingen op te sporen. Met de nieuwe heffing dragen buitenlandse aanbieders bij aan die kosten. De extra inkomsten kunnen worden ingezet om gevaarlijke producten sneller tegen te houden. Dat komt zowel onze handelaars als de veiligheid van consumenten ten goede.

“Meer douaniers zijn noodzakelijk, maar we moeten ook investeren in slimme technologie en expertise. De nieuwe European Product Act, met digitale productpaspoorten, biedt daarvoor kansen. Met QR-codes kunnen douaniers verdachte zendingen sneller identificeren en controleren. Want buitenlandse webshops blijven achterpoortjes zoeken. Vroeger werden producten kunstmatig onder de grens van 150 euro aangegeven om invoerrechten te ontwijken. Nu zien we ook het omgekeerde: producten worden boven die grens aangegeven om de pakjestaks te omzeilen. Via dropshipping kunnen producten bovendien langs andere wegen bij de consument belanden. De Douane moet die praktijken sneller kunnen opsporen. Anders blijven onze handelaars de prijs betalen.”

Nu niet stoppen

Voor UNIZO mogen de nieuwe heffingen geen eindpunt zijn. We vragen ook strengere kwaliteits- en veiligheidscontroles op producten van buiten de EU. Wanneer bij een controle een ernstig gebrek wordt vastgesteld, moet dat aanleiding kunnen geven om de volledige betrokken partij goederen te controleren. Verder pleiten we voor een verbod op gratis retourzendingen 

“De pakjestaks levert uitstekende resultaten op, maar we mogen nu niet stoppen. We moeten ook de achterpoortjes sluiten. Wie herhaaldelijk onveilige producten verkoopt, moet veel strenger worden aangepakt. En als bij een controle één gevaarlijk product wordt gevonden, mag de rest van de partij niet zomaar ongecontroleerd doorstromen. Ook gratis retourzendingen moeten we aanpakken. Minister Clarinval beloofde extra personeel en slimme technologie, waaronder AI. Het geld is er, de technologie bestaat en de beloftes zijn gedaan. Nu moeten we doorpakken. Niet alleen om minder pakjes binnen te krijgen, maar vooral om ervoor te zorgen dat wat binnenkomt ook aan onze regels voldoet.”