Wat werd er al beslist en wat betekent dat voor jou als ondernemer?  

Wil je als vennootschap winst uitkeren via een dividend? Dan gebruik je vandaag misschien technieken zoals de liquidatiereserve of het VVPR-bis-stelsel om minder roerende voorheffing te betalen. Door de Programmawet gelden nieuwe spelregels. 

Wat verandert er? 
De overheid draait aan de knoppen van beide gunstregimes. Deze wijzigingen gelden vanaf 1 januari 2026: 

• Liquidatiereserve: 
  Wie zijn liquidatiereserve binnen de eerste drie jaar wil uitkeren, betaalt geen 5% of 10%, maar de volle 30% roerende voorheffing. Enkel wie minstens drie jaar wacht, komt nog aan 6,5%. 

• VVPR-bis: 
  Het gunsttarief van 20% verdwijnt. Het 15%-tarief blijft behouden voor vennootschappen die aan strenge voorwaarden voldoen: klein blijven, voldoende kapitaal, juiste timing, enz. 

Wat betekent dit voor jou? 
Je moet rekening houden met de gewijzigde spelregels. Zeker voor wie regelmatig dividenden uitkeert, betekent dit dat je je dividendstrategie opnieuw onder de loep moet nemen. Denk na over je cashplanning, reserveringspolitiek en verloningsmix.  

De structurele vermindering op patronale bijdragen is een maatregel waarbij werkgevers een korting krijgen op de sociale bijdragen die ze betalen voor hun werknemers. Deze vermindering is bedoeld om de loonkosten te verlagen, vooral voor lagere en middenlonen, en zo de tewerkstelling te stimuleren. Het bedrag van de vermindering hangt af van het brutoloon van de werknemer en neemt af naarmate het brutoloon hoger is. Ze wordt automatisch toegepast door de RSZ (Rijksdienst voor Sociale Zekerheid) bij de berekening van de werkgeversbijdragen. Je hoeft dus zelf niet meteen iets te doen als werkgever. 

Wat verandert er? 
Tot en met een refertekwartaalloon van €11.233 (ongeveer €3.750 per maand) krijgen werkgevers een kortingsbedrag op de patronale bijdrage die ze verschuldigd zijn. Dit bestaat enerzijds uit een lage looncomponent en anderzijds uit een zeer lage looncomponent. De federale regering voorziet in een versterking van laatstgenoemde, de zeer lage looncomponent, door het plafondbedrag stelselmatig te verhogen tot €8.400 voor kwartaal 2 van 2025 en €9.360 vanaf kwartaal 3 van 2025. Voor brutolonen tot en met deze bedragen gaat het al snel over enkele honderden euro’s verschil aan patronale bijdragen op kwartaalbasis. Belangrijk: de bovengrens van €11.233 blijft ongewijzigd. 

Wat betekent dit voor jou? 
Heb je werknemers met een brutoloon dat lager is dan de hierboven vermelde bedragen, dan zullen de loonkosten voor deze werknemers dalen in kwartaal 2 en kwartaal 3 van 2025. Het wordt dus aantrekkelijker om deze profielen aan te werven en/of te behouden.  

Tot vandaag kon wie zonder werk valt, jarenlang een werkloosheidsuitkering blijven ontvangen, ook zonder actieve stappen richting hertewerkstelling. Dat systeem verandert fundamenteel. 

Wat verandert er? 
De programmawet hervormt de werkloosheidsverzekering volgens een verzekeringslogica zoals die al langer in andere landen geldt. De uitkering wordt gradueel beperkt in de tijd vanaf 1 januari 2026.  

• Wie werkloos wordt, krijgt voortaan maximaal twee jaar een uitkering. 

• In de eerste fase is dat 12 maanden (vergoedingsperiode 1). 

• De tweede fase (vergoedingsperiode 2) hangt af van hoeveel jaren iemand gewerkt heeft. 

De toegang tot de uitkering wordt ook strikter. Enkel wie 312 arbeidsdagen (ongeveer 1 jaar) in loondienst werkte binnen de voorbije 36 maanden, komt in aanmerking. 

Uitzonderingen gelden voor: 

• Oudere werklozen met minstens 31 jaar beroepsverleden (oplopend tot 35 jaar); 

• Mensen uit het stelsel van werkloosheid met bedrijfstoeslag, het vroegere brugpensioen;  

• Jongeren in inschakelingsuitkering (beperkt tot 1 jaar); 

• Mensen die zich omscholen tot verpleegkundige of zorgkundige via VDAB (tijdelijke uitzondering, beperkt tot max. 5 jaar). 

Opvallend: ook werknemers die zelf ontslag nemen kunnen voortaan in bepaalde gevallen tijdelijk recht krijgen op een uitkering. Wie minstens 10 jaar gewerkt heeft kan 6 een uitkering ontvangen, bij het tijdig starten van een knelpuntopleiding kan dit oplopen tot maximaal 12 maanden. 

Wat betekent dit voor jou? 
We gaan er van uit dat deze hervorming er toe zal leiden dat vacature sneller zullen ingevuld geraken, net omdat het vooruitzicht op een einddatum van de uitkering de werkzoekende hopelijk aanzet tot actie. Dat moet dan leiden tot een verhoogde instroom op onze krappe arbeidsmarkt, waar vacatures vandaag moeilijk ingevuld raken.  

Het lijkt ons ook een stap richting verlichting van de sociale lasten, doordat de periode waarin mensen een uitkering ontvangen korter wordt en de uitgaven voor de sociale zekerheid beter onder controle blijven. 

Zelfstandigen die na hun wettelijke pensioenleeftijd blijven werken, maar hun pensioen nog niet opnemen, bouwen vandaag in sommige gevallen geen extra pensioenrechten meer op. Dat komt omdat ze bijdragen blijven betalen, maar in veel gevallen niet genoeg om nog rechten te genereren. Zeker wie met beperkte inkomsten actief blijft of slechts deeltijds werkt, krijgt daardoor amper iets terug. 

Wat verandert er? 
Blijf je als zelfstandige actief na je wettelijke pensioenleeftijd? Dan moet je vanaf 1 oktober een minimumbijdrage betalen, ook als je inkomen laag ligt. Vandaag betaal je als gepensioneerde zelfstandige 20,5% sociale bijdragen op je werkelijk inkomen, maar zonder minimumbijdrage. In de praktijk betekent dit dat je pas vanaf zo’n €17.000 inkomen voldoende bijdragen betaalt om nog extra pensioenrechten op te bouwen. 

Die minimumbijdrage wordt verplicht. Zo bouw je ook bij lagere inkomens nog pensioen op. Wil je dat niet? Dan kan je er expliciet voor kiezen om afstand te doen van bijkomende sociale rechten, maar dan bouw je dus geen extra pensioen meer op. 

Wat betekent dit voor jou? 
Je wordt beloond voor wie doorwerkt zonder meteen op pensioen te gaan. Maar let op: wie dat niet wil, moet actief afstand doen van bijkomende rechten. Laat je vooraf dus goed informeren. 

Goed nieuws voor wie een bestaande woning volledig wil afbreken om op hetzelfde perceel een nieuw gebouw te zetten: het verlaagd btw-tarief van 6% geldt voortaan niet enkel voor bouwheren, maar ook bij verkoop van een heropgebouwde woning. 

Wat verandert er? 

Tot nu toe konden in principe enkel bouwheren het voordelige tarief van 6% toepassen. Bij verkoop van een, na afbraak heropgebouwde, woning werd veelal 21% aangerekend. Hieraan maakt de programmawet een einde. De bouwsector krijgt een stimulans, het 6%-tarief geldt nu ook bij verkoop 

• De woning een bewoonbare oppervlakte heeft van minder dan 175 vierkante meter 

• De woning dient als enige en eigen woning, of verhuurd wordt op lange termijn 

Wat betekent dit voor jou? 

Ben je projectontwikkelaar of actief in het vastgoed? Dan biedt deze maatregel concurrentieel voordeel bij verkoop van nieuwbouwwoningen.