Het Vlaams Klimaatplan: wat staat er in en wat vindt UNIZO?
UNIZO verwelkomt de lastenverlaging op elektriciteit, zoals voorzien in het Vlaams Klimaatplan, maar de aangekondigde energiettaksshift mag volgens ons niet leiden tot een verhoging van de totale energiefactuur van zelfstandigen en KMO’s.
Op zondag 6 juli 2025 stelde de Vlaamse Regering een klimaatplan voor met een energietaksshift die moet leiden tot een lastenverlaging op elektriciteit vanaf 2028. UNIZO had eerder al gevraagd om de zogenaamde openbaredienstverplichtingen voor onder meer de opkoop van groenestroomcertificaten (deels) uit de elektriciteitsfactuur te halen. Op die manier kunnen de elektriciteitsprijzen worden getemperd, zeker voor kleine bedrijven op laagspanning. Ook de aangekondigde maateregelen om batterij-elektrische vrachtwagens interessanter te maken, worden door UNIZO gunstig onthaald. Vooral KMO’s die veel elektriciteit nodig hebben zullen hier wel bij varen..
Lasten verschuiven...
Maar er zit ook een keerzijde aan de medaille. Vanaf 2028 worden de kosten voor de openbaredienstverplichtingen en de bijdrage aan het Energiefonds namelijk verschoven van elektriciteit naar fossiele brandstoffen. Om die hogere kosten voor fossiele brandstoffen te compenseren, kondigt de Vlaamse regering een extra korting op de elektriciteitsfactuur aan. Maar we vragen ons vanuit UNIZO af of de Vlaamse regering hiermee kan garanderen dat de totale energiefactuur niet zal stijgen, zelfs niet voor bedrijven die door de aard van hun activiteiten aangewezen zijn op fossiele brandstoffen. Op dit ogenblik zijn nog niet alle details gekend en zijn er nog geen simulaties beschikbaar voor die goedkopere elektriciteitsfactuur. Vanuit UNIZO zullen we dit met argusogen opvolgen.
Nieuw emissie-handelssysteem
De gasfactuur zal in de toekomst sowieso stijgen, ook zonder dergelijke takshift. De gasprijs zal toenemen omwille van het feit dat er steeds minder gebouwen (woningen, kantoren, bedrijfsgebouwen, etc…) zullen verwarmd worden met aardgas, de industrie verder decarboniseert en gascentrales minder uren draaien. Dat betekent minder aardgasklanten voor dezelfde vaste kosten, dus prijsstijgingen. Bovendien komt de ETS2-regeling er aan, vanaf 2027. Dat is een nieuw, aanvullend emissiehandelssysteem. Gevolg: er zal een extra koolstofprijs aangerekend worden voor fossiele brandstoffen zoals stookolie of aardgas, en die wordt onvermijdelijk doorgerekend in de energiefactuur.
Welke garanties biedt de overheid aan kmo's?
UNIZO wijst er op dat zelfstandigen en KMO’s fossiele brandstoffen niet enkel gebruiken voor verwarming van hun gebouwen, maar eveneens voor hun core-business, zoals bijvoorbeeld voor kookprocessen in de horeca of de brede voedingssector, of voor gasovens. UNIZO vraagt zich af hoe de Vlaamse Regering zal garanderen dat ook die mensen hun energiefactuur niet zullen zien stijgen? We zullen dit nauwgezet opvolgen en willen erover waken dat de verdere uitwerking van deze aangekondigde taksshift geen nadelige gevolgen heeft voor bepaalde groepen van KMO’s.