Lees hier het volledige rapport

Het aantal solopreneurs in Vlaanderen en Brussel groeit opnieuw fors. Volgens het Freelancer Focus Rapport 2025 van UNIZO telt ons land intussen 234.466 solo-ondernemers, goed voor een stijging van 7 procent op één jaar en meer dan 30 procent in vijf jaar tijd. Het rapport hertekent ook het stereotiepe beeld van het gemiddelde profiel. “Solo-ondernemen is intussen een vaste pijler van onze arbeidsmarkt. Toch maken heel wat freelancers, consultants en zelfstandigen zonder personeel zich grote zorgen, het statuut als zelfstandige speelt daarin een hoofdrol.”

“Deze cijfers bevestigen wat we al langer zien: freelancen is structureel verankerd in onze economie. Steeds meer mensen bouwen vandaag bewust hun loopbaan op buiten de klassieke structuren. Ze dragen actief bij aan de groei en innovatie van onze bedrijven. Wie zoveel bijdraagt aan onze welvaart, verdient ook stabiliteit en bescherming.”

-Bart Buysse, gedelegeerd bestuurder van UNIZO

Het profiel van de gemiddelde freelancer

Uit het gloednieuwe Freelancer Focus Rapport 2025 blijkt dat de typische freelancer vandaag hooggeschoold en ervaren is, in 80 procent van de gevallen met een bachelor- of masterdiploma. Freelancers zijn dus niet de beginners van de arbeidsmarkt, maar doorwinterde experts die hun kennis en ervaring flexibel inzetten voor bedrijven.

Toch is freelancen ook verjongd: vier op de tien startte minder dan vijf jaar geleden, wat wijst op een sterke instroom van nieuwe profielen. Veel professionals maken bewust de overstap uit loondienst of combineren een hoofdberoep met freelanceprojecten. 

Sectoraal is de groei het sterkst in consultancy, ICT, grafisch design en onderwijs, samen goed voor meer dan de helft van alle freelancers in Vlaanderen en Brussel. Opvallend: de man-vrouwverhouding is nagenoeg evenwichtig (59% mannen, 41% vrouwen), maar vrouwen zijn oververtegenwoordigd in management- en HR-consulting, terwijl mannen vooral kiezen voor ICT en engineering.

Ook financieel tekent zich een duidelijke tweedeling af. Het gemiddelde uurtarief bedraagt €84, met een toenemende concentratie in de midden- en hogere tariefgroepen. Slechts een kleine minderheid vraagt nog minder dan €50 per uur, een duidelijke indicatie dat het freelance ondernemerschap professionaliseert. Toch blijft de ongelijkheid groot: 69 procent verdient goed tot zeer goed, terwijl 11 procent aangeeft te worstelen om rond te komen.

“Het cliché van de jonge dromer met een laptop in de koffiebar is voorbij. De meeste freelancers zijn hooggeschoolde experts met jaren ervaring, die bewust kiezen voor zelfstandigheid om hun kennis flexibel in te zetten. Tegelijk zien we steeds meer nieuwe profielen instromen, vaak mensen die freelancen combineren met andere loopbaanvormen. Dat maakt de freelancewereld tegelijk rijker en complexer. Aan de top staan sterk georganiseerde professionals die hun waarde kennen, maar er is ook een groep die financieel kwetsbaar blijft. We mogen niet toelaten dat zelfstandige experts de nieuwe kwetsbaren worden.”

-Bart Buysse

Meer autonomie, maar ook meer onzekerheid

87 procent van de freelancers zou opnieuw dezelfde keuze maken. De vrijheid, autonomie en voldoening van zelfstandig werken blijven de grootste drijfveren. Maar de kopzorgen zijn hardnekkig: bijna de helft (49%) maakt zich zorgen over het vinden van opdrachten, gevolgd door het sociaal statuut (36%), dalende tarieven (26%) en administratie (25%). 1 op 5 freelancers ambieert een onderneming met personeel. Ook de samenwerking met opdrachtgevers loopt niet altijd vlot: 67 procent vindt dat goed opdrachtgeverschap vaak ontbreekt.

“Freelancers willen erkenning als volwaardige ondernemers. Dat begint bij respect in de samenwerking. We pleiten voor een gedragscode die duidelijke afspraken mogelijk maakt tussen opdrachtgevers en freelancers.”

-Bart Buysse

UNIZO roept op tot sterkere bescherming

UNIZO vraagt het beleid om de nieuwe realiteit op de arbeidsmarkt te erkennen en het sociaal en fiscaal kader te versterken:

  1. Minder administratieve rompslomp: de principes van Think Small First en Regelrecht moeten ook gelden voor freelancers. Alle regelgeving komt bij hunzelf terecht. De verschillende regeringen voorzien hier ook initiatieven toe, zoals op federaal niveau een kmo-plan en een Wet Lagere kosten. Deze zaken moeten zo snel als mogelijk uitwerking krijgen.
  2. Sterker sociaal statuut: we ijveren we voor een verdere harmonisering van de pensioenen met een sterk wettelijk pensioen gebaseerd op effectieve arbeid en voldoende mogelijkheden om een extra aanvullend pensioen op te bouwen. Ten tweede vragen we  de forfaitaire arbeidsongeschiktheidsuitkeringen te vervangen door uitkeringen gebaseerd op het vroegere inkomen. Ten derde vragen we de invoering van een gezondheidsbudget voor preventie. Tenslotte moeten zelfstandigen in bijberoep duidelijke sociale rechten opbouwen in ruil voor een minimale bijdrage-inspanning
  3. Bescherming in zakelijke relaties: optreden tegen machtsmisbruik en onevenwichtige contracten via o.a. een sterke B2B-wet en ook een sterke handhaving ervan door de handhavingsautoriteiten.
  4. Eerlijke fiscaliteit: freelancers wachten op de snelle uitvoering van een aantal maatregelen uit het regeerakkoord, zoals de UNIZO-vraag van een ondernemersaftrek en ook van de herinvoering van het gunstregime van auteursrechten.