Het ondernemersklimaat blijft uitdagend voor Belgische kmo’s. Economische onzekerheid, veranderende regelgeving en toenemende verwachtingen van klanten zorgen ervoor dat ondernemers scherp moeten blijven sturen. Het Exact KMO Barometeronderzoek 2026, uitgevoerd bij ruim 1.300 Belgische ondernemers en managers, brengt vijf duidelijke inzichten naar voor die tonen waar kmo’s vandaag echt mee bezig zijn.

1. Winstgevend blijven vraagt voortdurende aandacht

Kosten verlagen en efficiënter werken behoren tot de belangrijkste doelstellingen. Vooral handelsbedrijven voelen de impact van stijgende kosten en inflatie. Margedruk dwingt ondernemingen om kritisch te kijken naar hun prijsstrategie, kostenstructuur en interne processen. Winstgevendheid is niet langer vanzelfsprekend en vraagt om onderbouwde beslissingen op basis van actuele inzichten. Operationele efficiëntie is cruciaal in een krappe arbeidsmarkt.

Efficiënter werken blijft een absolute prioriteit. Eén op de vier kmo’s is op zoek naar extra personeel, wat de werkdruk verhoogt bij bestaande teams. Automatisering kan hier verlichting brengen door repetitieve taken te vereenvoudigen en processen beter te ondersteunen. In veel organisaties blijkt nog ruimte te zijn om administratieve en operationele processen slimmer in te richten.

3. Blijven investeren ondanks onzekerheid

Opvallend is dat 95% van de kmo’s in 2026 blijft investeren. Technologie staat daarbij bovenaan, gevolgd door opleiding van medewerkers en optimalisatie van het aanbod. Ondernemers beschouwen investeringen niet als risico, maar als noodzakelijke stap om competitief te blijven, sneller te schakelen en zich beter aan te passen aan veranderingen in de markt. 

4. Administratieve druk en laattijdige betalingen blijven knelpunten

Naast margedruk ervaren veel kmo’s ook financiële onzekerheid door laattijdige betalingen. Het bijhouden van wet- en regelgeving, administratieve lasten en opvolging van facturen blijft voor veel ondernemers een tijdrovende uitdaging. Gemiddeld wordt 14% van de facturen te laat betaald en 3% zelfs niet betaald, wat een directe impact heeft op de cashflow en financiële planning van kmo’s. 

“Daarom introduceert Exact een oplossing om het betalingsproces te versnellen: de geïntegreerde betaallink in Exact Online. Daarmee kunnen klanten van banken zoals KBC, ING, Belfius, Bank van Breda en BNP Paribas Fortis hun facturen meteen betalen via hun eigen bank-app of online bankomgeving. We zien dat 43% van de facturen hierdoor binnen 24 uur wordt betaald — een belangrijke versterking van de cashflow.”  — Vanessa Beeckman, verantwoordelijk voor de ontwikkeling van accounting software bij Exact

5. AI en automatisering: veel potentieel, nog zoekend naar toepassing

Het gebruik van artificiële intelligentie is sterk toegenomen. Kmo’s zetten AI vooral in om tijd te winnen, bijvoorbeeld bij het opstellen van teksten, rapporten of verslagen. Tegelijk geeft meer dan de helft van de ondernemers aan dat ze nog zoeken naar hoe AI concreet kan bijdragen aan hun bedrijfsvoering. Begeleiding en kennisdeling blijven hierbij belangrijk.

Conclusie

Het onderzoek toont dat Belgische kmo’s ondanks een uitdagend ondernemersklimaat veerkrachtig en ambitieus blijven: ze kijken vooruit, blijven investeren en focussen steeds sterker op efficiënter en slimmer werken. Inzicht in cijfers, processen en technologie blijkt daarbij cruciaal om kansen te blijven creëren en duurzaam te groeien. Meer inzichten, cijfers en sectorspecifieke analyses zijn te vinden in het Exact KMO Barometeronderzoek 2026