Uit het Belgian Digital Economy Overview 2026 blijkt dat 84,35% van de Belgische kmo’s in 2025 minstens een basisniveau van digitale intensiteit bereikte. Daarmee doet België het duidelijk beter dan het Europese gemiddelde van 71,39% en komt de Europese doelstelling van 90% tegen 2030 in zicht.
Dat basisniveau betekent echter nog niet dat alle digitale toepassingen goed op elkaar aansluiten. De digitale intensiteit wordt gemeten aan de hand van twaalf elementen, zoals digitaal samenwerken, online verkopen, medewerkers opleiden, toepassingen op afstand gebruiken en cybersecuritymaatregelen invoeren.
Bij ondernemingen met 10 tot 49 werknemers bereikt slechts 14,22% een zeer hoge digitale intensiteit. Bij grote ondernemingen is dat 62,65%.
Ook de Europese Commissie stelt vast dat België sterk presteert op het vlak van bedrijfsdigitalisering, maar dat tekorten aan digitale vaardigheden en ICT-specialisten de verdere toepassing en opschaling van technologie kunnen afremmen. De Commissie beveelt daarom aan om de ondersteuning van KMO's beter zichtbaar en gecoördineerd te maken en de invoering van geavanceerde digitale oplossingen te vergemakkelijken.
De volgende stap voor veel ondernemingen is daarom niet automatisch nóg een toepassing aanschaffen. De uitdaging is vooral om duidelijke keuzes te maken en toepassingen doelgericht te laten samenwerken.
Opmerking bij de cijfers: de ondernemingsenquête waarop deze percentages steunen, behandelt hoofdzakelijk ondernemingen vanaf tien werknemers. De percentages kunnen dus niet zonder meer op zelfstandigen en micro-ondernemingen worden toegepast. De nood aan eenvoudige prioriteiten en een haalbare roadmap is voor hen minstens even herkenbaar.
Wat is een digitale strategie?
Een digitale strategie is geen lijst met software die je wilt aankopen. Het is een samenhangend antwoord op vier vragen:
- Welk bedrijfsprobleem willen we oplossen?
- Welk resultaat willen we bereiken?
- Welke processen, mensen, informatie en technologie moeten daarvoor veranderen?
- Wat doen we bewust nog niet?
Een kleine onderneming heeft daarvoor geen plan van vijftig pagina’s nodig. Eén overzichtelijke pagina met maximaal drie prioriteiten is vaak al voldoende.
Maak je digitale roadmap in vijf stappen
1. Begin bij een bedrijfsdoel, niet bij een tool
Vertrek niet van de vraag: “Welke software hebben we nodig?” Begin met een concreet resultaat dat je binnen zes tot twaalf maanden wilt bereiken.
Bijvoorbeeld:
- offertes binnen één werkdag versturen;
- wekelijks vijf uur administratie uitsparen;
- klantgegevens nog maar één keer invoeren;
- minder fouten maken bij planning en facturatie;
- sneller antwoorden op vragen van klanten;
- meer herhaalaankopen realiseren.
Formuleer liefst één cijfer of resultaat waarmee je later kunt nagaan of de verandering echt iets heeft opgeleverd.
2. Breng één belangrijk proces volledig in kaart
Kies een proces dat vandaag veel tijd kost, geregeld fouten veroorzaakt of klanten frustreert. Volg het vanaf het eerste contact tot de afronding.
Noteer:
- welke stappen worden uitgevoerd;
- wie iedere stap uitvoert;
- waar informatie wordt bijgehouden;
- welke toepassingen worden gebruikt;
- waar gegevens opnieuw worden ingevoerd;
- waar klanten of medewerkers moeten wachten.
Je ontdekt zo dikwijls dat het probleem niet het ontbreken van software is, maar de manier waarop informatie en taken tussen verschillende systemen en personen worden doorgegeven.
3. Maak een inventaris van je digitale toepassingen
Zet alle gebruikte toepassingen in één overzicht. Denk ook aan spreadsheets, WhatsAppgroepen, gedeelde mailboxen en documenten die slechts door één medewerker worden beheerd.
Geef iedere toepassing vervolgens één van deze vier labels:
- behouden: ze doet wat nodig is;
- verbinden: ze moet informatie kunnen uitwisselen met een ander systeem;
- vervangen: ze past niet meer bij de werking;
- stoppen: ze wordt nauwelijks gebruikt of veroorzaakt dubbel werk.
De lijst met toepassingen waarmee je stopt, is minstens even belangrijk als de lijst met nieuwe investeringen.
4. Kies maximaal drie prioriteiten
Beoordeel iedere mogelijke actie aan de hand van drie eenvoudige criteria:
Vraag Lage Score Hoge score
Wat is de verwachte impact? Nauwelijks tijdwinst of klantwaarde Grote tijdwinst, omzetkans of kwaliteitsverbetering
Hoe haalbaar is de actie? Veel middelen, kennis of aanpassingen nodig Snel en met beperkte middelen uitvoerbaar
Hoe dringend is de actie? Kan nog wachten Lost een terugkerend of groeiend probleem op
Begin met acties die een hoge impact hebben en relatief eenvoudig uitvoerbaar zijn. Probeer niet gelijktijdig de website, administratie, klantenservice, planning en marketing volledig te vernieuwen.
5. Vertaal iedere prioriteit naar een plan van negentig dagen
Leg per prioriteit vast:
- welk resultaat je wilt bereiken;
- wie verantwoordelijk is;
- welke eerste stap binnen twee weken gebeurt;
- welk budget beschikbaar is;
- welke medewerkers of externe partners nodig zijn;
- hoe je het resultaat meet;
- wanneer je beslist om door te gaan, bij te sturen of te stoppen.
Een digitale roadmap is geen eenmalig document. Plan om de drie maanden een kort evaluatiemoment en bepaal dan opnieuw de eerstvolgende prioriteit.
