Het zou gemakkelijk zijn wanneer we hier een concreet bedrag op zouden kunnen kleven. Maar helaas is de vraag hoeveel je verdient met jouw zelfstandige activiteit niet relevant. Wat wel relevant is, is hoe regelmatig je als zelfstandige werkt.
De vraag of je je moet inschrijven als zelfstandige hangt niet zozeer af van hoeveel je verdient met jouw zelfstandige activiteit, maar wel hoe regelmatig je als zelfstandige werkt. Je moet het onderscheid maken tussen een activiteit met beroepskarakter en een occasionele of toevallige activiteit zonder beroepskarakter. Voor een occasionele activiteit zonder beroepskarakter moet je niet starten als zelfstandige.
Dit onderscheid is niet altijd eenduidig te bepalen en is in de praktijk vaak voor discussie vatbaar. Het zijn vooral de fiscus en het RSVZ die dit zullen beoordelen aan de hand van een aantal criteria. Deze zijn:
- de frequentie van de verrichtingen wanneer deze zich over verscheidene jaren uitstrekken;
- het aantal gestelde handelingen;
- de onderlinge verbondenheid;
- de aard en de snelle opeenvolging van de gedane verrichtingen;
- het belang van de verrichtingen en de organisatie die ze impliceren;
- de omstandigheid dat ertoe is overgegaan met behulp van ontleende gelden;
- een samenwerking tussen twee of meer personen en het feit dat een nevenactiviteit nauw verband houdt met de hoofdactiviteit van de betrokken belastingplichtige of in het verlengde van diens beroepsactiviteit ligt.
Hoe meer van deze elementen aanwezig zijn, hoe groter de kans op het bestaan van een beroepsactiviteit in fiscale zin. In de praktijk zijn vooral de criteria regelmaat, frequentie en aantal handelingen belangrijk.
Wanneer de inkomsten in de beginperiode enkel sporadisch voorkomen zou je ze eventueel kunnen aangeven via de rubriek ‘diverse inkomsten’ van jouw personenbelasting. Dit houdt echter een aantal risico’s in. Wanneer de inkomsten elk jaar terugkomen kan de fiscus ze op een bepaald moment met terugwerkende kracht gaan herkwalificeren naar beroepsinkomsten als zelfstandige, waardoor je mogelijk achterstallige belastingen zal moeten betalen. Je zal ook de bijhorende sociale bijdragen als zelfstandige verschuldigd worden.
Je kan in zo’n geval contact opnemen met jouw lokaal belastingkantoor om de situatie aan hen voor te leggen. Op die manier kan je duidelijk vastleggen welke inkomsten toegelaten worden als diverse inkomsten en vanaf wanneer een ondernemingsnummer noodzakelijk is.
Je kan er natuurlijk ook voor kiezen om meteen een onderneming op te richten waarmee je deze inkomsten kan ontvangen. Indien je een andere minstens halftijdse job hebt, dan kan je zelfstandige worden in bijberoep. Voor een kleinschalig bijberoep met lage inkomsten zijn de kosten zeer beperkt. Je zal sociale bijdragen moeten betalen op de inkomsten die je als zelfstandige verwerft. Blijven deze inkomsten (na aftrek van kosten) op jaarbasis lager dan 1.922,16 euro (2026) dan ben je vrijgesteld van sociale bijdragen. Liggen de inkomsten hoger dan moet je 20,5% aan sociale bijdragen betalen.
Heb je geen andere job dan word je zelfstandige in hoofdberoep worden en dan bestaat er geen vrijstelling van sociale bijdragen. Elk kwartaal zal je dan minstens de minimumbijdrage moeten betalen berekend op een inkomen van 17.374,08 euro (2026), ook al zijn jouw inkomsten beperkt.
